Arama

Fikriyat Özel

Fatih’in ‘Kızılelma’sı: Notre Dame

Fatih’in ‘Kızılelma’sı: Notre Dame

Notre Dame Katedrali, 850 yılı aşkın tarihiyle Paris'in sembol yapılarından biriydi ve geçtiğimiz gün çıkan yangın nedeniyle büyük hasara uğradı. Peki, bu sembol yapının geçmişte Osmanlı için bir "Kızılelma" hayali olduğunu biliyor muydunuz? "Doğu Roma" olarak adlandırılan İstanbul'u fetheden Fatih Sultan Mehmet, ardından "Batı Roma"ya hakim olmanın hayallerini kurmaya başlamıştı. Onun Kızılelma hedefi, Notre Dame Katedrali'nin çan kulelerine Osmanlı sancağını dikmekti… Notre Dame Katedrali'nin tarihini ve Fatih Sultan Mehmet'in Kızılelma hedefine dair bilinmeyenleri derledik.

100 ilginç soru 100 doğru cevap

100 ilginç soru 100 doğru cevap

Günümüzde kullanılan dijital kameranın yolunu açan, ''Karanlık oda deneyini'' İbnü'l Heysem'in yaptığını biliyor muydunuz? Ya da Leonardo da Vinci'nin el yazmasının, Bill Gates tarafından 48,4 milyon dolara satın alındığını? Sizler için 100 ilginç sorunun 100 doğru cevabını derledik.

Osmanlı'da çocuk dergileri ve dil eğitimine katkıları

Osmanlı'da çocuk dergileri ve dil eğitimine katkıları

Dünün küçükleri büyür, bugünün sözü geçen bireyleri olur. Kar tanesinin çığa dönüşmesi misali her çocuk bir toplumun, tarihin gidişatını etkileyecek güçtedir. Tarihler boyunca da bunun farkında olan Osmanlı, dergi ve gazetenin edebiyatımıza dahil olmasıyla çocukları da unutmadı. Onlar için eğitici ve öğretici, aynı zamanda da eğlendirici dergileri yayımladılar. İşte, tüm yönleriyle Osmanlı'da çocuk dergileri…

İngiltere neden Osmanlı'dan yardım istedi?

İngiltere neden Osmanlı'dan yardım istedi?

600 yıldan fazla bir süre dünyanın en önemli coğrafyasında hakimiyet kuran ve üç büyük imparatorluktan biri olan Osmanlı İmparatorluğu bugünkü dünyanın oluşmasındaki en önemli aktörler arasındadır. Osmanlı'nın bugünkü dünyanın Kafkasya, Balkanlar ve Ortadoğu gibi en problemli üç bölgesinin de içinde olduğu çok geniş topraklar üzerinde asırlardır süren hâkimiyetinin günümüze tesiri çok büyüktür. Osmanlıların izlediği siyasi ve dini politikalar günümüz modern dünyasının şekillenmesinde önemli rol oynadı. Peki, İngiltere neden Osmanlı'dan yardım istedi? Osmanlı'nın Afrika'daki rolü neydi?

Tarihlerle sıra dışı 30 bilgi

Tarihlerle sıra dışı 30 bilgi

Dünyadaki ilk üniversitenin, 859 yılında bir kadın alim tarafından Fas'ta kurulduğunu biliyor muydunuz? Peki ya El İdrisi'nin, Kristof Kolomb'un Amerika'yı keşfinden çok önce, 1145 yılında Avrupa, Asya ve Kuzey Afrika'yı gösteren bir harita çizdiğini? Veya 1952 yılında Albert Einstein'a İsrail Devleti'nin başkanlığının teklif edildiğini? Tarihlerle sıra dışı 30 bilgiyi sizler için derledik.

İstanbul'un en kapsamlı 3 debbağhanesi

İstanbul'un en kapsamlı 3 debbağhanesi

Debbağ kelimesinin dayak; debbağhanenin ise dayak işleminin yapıldığı yani derilerin terbiye edilmesi için bir dizi işlemden geçtiği yer anlamına geldiğini biliyor muydunuz? İşte İstanbul'un en kapsamlı 3 debbağhanesini sizler için derledik.

Yazarların ilham aldığı şehirler

Yazarların ilham aldığı şehirler

Şehirler, insanların karakterini şekillendiren en önemli etmendir. "Kent, insanlara ait anıların ve geçmişin ambarıdır ve ayrıca kültürel simgeler deposu olarak da iş görür." Bu durumun en iyi örnekleri ise yazarlardır. Öyle ki bazı yazarlar, zaman içinde doğdukları, yaşadıkları ya da eserlerine konu edindikleri şehirler ile yan yana anılmaya başlar. Nuri Pakdil'in Maraş'ı kâğıda boyan kuş olarak betimlediğini biliyor muydunuz? Ya da Yahya Kemal'in İstanbul'u bir ufuk şehri olarak tanımladığını. İşte sizler için yazarların ilham aldığı şehirleri derledik.

Osmanlı'nın ilk müderrisi Davud-i Kayseri

Osmanlı'nın ilk müderrisi Davud-i Kayseri

Büyük ilim tarihimize adını altın harflerle yazdırmaya hak kazanmış ulema öncüsü Davud-i Kayseri, "dünya bilinmeden ahiret anlaşılmaz" esasına bağlıydı ve gösterişten uzak bir tutumla ömür sürdürdü. Osmanlı'nın ilk müderrisi ve ilk düşünürlerinden bir tanesiydi. Vahdet-i vücud nazariyesini felsefî mahiyette yorumlayan ve savunan ilk sufi müellifti. Bütün tabiat olaylarını enerji ve enerji değişimiyle açıklayan fizik ve felsefe doktrini enerjetizmi, Batı'da bu görüşün kurucusu olan Wilhelm Ostwald'dan altı yüzyıl önce Davud-i Kayseri temellendirmişti. İşte, bilimden tasavvufa eğitimden felsefeye birçok alanda kendini göstermiş büyük alim…

Yazma eserlere ev sahipliği yapan 8 kütüphane

Yazma eserlere ev sahipliği yapan 8 kütüphane

Bir kültür şehri olan İstanbul, tarihin en büyük miraslarından biri olan çok sayıda önemli yazma esere ev sahipliği yapıyor. Peki, "kitap hastanesi" olarak tüm ülkeye hizmet veren kütüphanenin nerede olduğunu biliyor musunuz? Ya da dünyada tek nüsha olan Kaşgarlı Mahmud'un "Divan-ı Lügati't Türk" adlı eserinin hangi koleksiyonda bulunduğunu? Veya iyi bir hat sanatçısı olan Sultan II. Mahmud'un nakşettiği levhaların hangi kütüphanede yer aldığını? İstanbul'da yazma eserlere ev sahipliği yapan 8 kütüphaneyi sizler için derledik.

Büyük Valide Han'ın alarm veren kubbeleri

Büyük Valide Han'ın alarm veren kubbeleri

Eminönü'ndeki Büyük Valide Han, İstanbul'un en büyük hanlarından biri olması nedeniyle, fotoğraf meraklılarının uğrak mekanı haline geldi. Geçmişte kervanların konakladığı Valide Han'da bugün 300'e yakın dükkan yer alıyor. Peki, Kösem Sultan'ın, 17'nci yüzyılda kervansaray kompleksi şeklinde, vakıf malı olarak inşa ettirdiği Büyük Valide Han'ın kubbesinin boğaza karşı zıplayıp fotoğraf çektirmek isteyenler yüzünden çöktüğünü biliyor muydunuz? Ya da bu olaydan sonra kubbelere çıkışın yasaklanmasına rağmen yasağın delinip tarihi han üzerinde reklam filmi dahi çekildiğini?

Osmanlı’nın son döneminde İspanyol (domuz) gribi

Osmanlı’nın son döneminde İspanyol (domuz) gribi

Teknolojinin ilerlemesiyle sağlık alanında pek çok gelişmeyi yaşanmakla beraber salgın hastalıklar günümüz dünyasının ana problemlerinden birisi olmaya devam ediyor. Öyle ki domuz gribi örneğinde olduğu gibi salgın hastalıklar artık belli bir bölgenin değil bütün dünyanın meselesi haline gelir. Kitle iletişim araçları, yaptığı yayınlarla hastalığın seyri ile ilgili haberleri anında okuyucuya ve izleyiciye ulaştırmakla beraber hastalık karşısında insanlar arasında var olan tedirginliği de iyice artırmaktadır. İşte, Osmanlı’nın son döneminde İspanyol (domuz) gribi…

Kime göre, ne, nedir?

Kime göre, ne, nedir?

Serendipçe kelimesinin "aramazken bulunan, mutlu tesadüf, mutlu kaza" anlamlarına geldiğini biliyor muydunuz? Peki ya, Peyami Safa'nın suçlamayı "anlamaktan kolaydır; çünkü anlarsan değişmen gerekir" sözüyle betimlediğini? Veya Cemil Meriç'e göre "değişiklik olmayan yerde" hayatın da olmadığını? "Kime göre, ne, nedir" sorularının cevabını sizler için derledik.

Hayvan sevgisini konu edinen 15 kitap

Hayvan sevgisini konu edinen 15 kitap

Onlar kimi zaman en yakın dostlarımız, kimi zaman koruyucularımız, kimi zaman da sevdiğimiz kitapların kahramanları… Zekalarıyla bizi hayrete düşüren, tatlılıklarıyla en kötü günlerimizi bile güzelleştiren, varlıklarıyla umut veren hayvan dostlarımıza karşı olan sevgi, yazın dünyasında da yerini aldı. Sizler için hayvan sevgisini konu edinen 15 kitabı derledik.

İsmet Özel'den 1 kelime 1 cümle

İsmet Özel'den 1 kelime 1 cümle

İsmet Özel'in modern Türk şiirinin son 40 yıl içinde ölüm teması üzerine en çok şiir yazan şair olduğunu biliyor muydunuz? Ya da dokuz şiir, yirmi iki deneme, söyleşi, mektup ve beş çeviri kitabına imza attığını? Sizler için, İsmet Özel'den ''1 kelime 1 cümle''yi derledik.

2019 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN