Arama

Mefhum

Osmanlı’da mekkâreler ile yapılan taşımacılık

Osmanlı’da mekkâreler ile yapılan taşımacılık

Osmanlı’da taşımacılık hayvan gücüne dayalı nakil vasıtaları aracılığıyla yapılırdı; bu iş için devletin elinde çeşitli yük hayvanları bulunur, özellikle sefer dönemlerinde ihtiyaca kâfi gelmeme durumunda kiralama usulüne gidilirdi. Gerek Anadolu’da gerekse Rumeli’de umumiyetle uzun mesafeler için deve, yakın mesafeler için araba kullanılırdı. Bu yükleri taşıyan hayvan, araba ve bunların sahipleri için kullanılan tabir ise mekkâre olarak bilinirdi.

Ruhun yıkıcı tutkulardan arınması

Ruhun yıkıcı tutkulardan arınması

Katharsis kavramı Grek felsefesinden günümüze kadar anlamı korunmuş ender felsefe kavramlarından biridir. Platon’da ideaların bilgisine ulaşmak için, bilgi amaçlı bir yöntem olarak kullanılmasına karşı Aristoteles’de sanatın, dolayısıyla da yaratmanın bir koşulu olarak görülmüştür.

Dıştaki içtekinin zâhiri, içteki dıştakinin bâtını ve hakikatidir

Dıştaki içtekinin zâhiri, içteki dıştakinin bâtını ve hakikatidir

Allah dostları, zikrin kalpte dâimî bir idrak hâlinde yaşanabilmesi ve insanın âdeta zikrin içinde kaybolup asıl mezkûr olan Cenâb-ı Hak’ta fânî olması için, tarih boyunca muhtelif usûl ve metotlar belirlemişlerdir. İşte bu metodlardan biri de insan vücudunun muhtelif bölgelerinde bazı letâifler (rûhânî merkezler) belirlemek sûretiyle zikr-i küllîye erişme yoludur.

Osmanlı bürokrasisinde rapor veya taslak türü belgeye verilen ad

Osmanlı bürokrasisinde rapor veya taslak türü belgeye verilen ad

Lâyiha adı verilen yazın türü Osmanlı’dan önceye uzanan bir geleneği ifade etmektedir. Klasik Fars ve İslam siyaset geleneğinde sultan ve emirlere tavsiye babından çeşitli zamanlarda bazı kitaplar (nasihatname - siyasetname) kaleme alınmıştır.

İbni Arabî ile sistemli bir düşünce şekli “Vahdet-i vücûd”

İbni Arabî ile sistemli bir düşünce şekli “Vahdet-i vücûd”

Bütün mevcudatın mutlak vücûdun-gerçek varlık sahibinin yani zat-ı Ahadiyet'in isim ve sıfatları olduğu ve onda müstehlik bulunduğu nazariyesi, başka bir deyişle varlıkların özde bir ve tek olduğu inancı, her şeyin tek olan Allah'ın değişik tecellileri, zuhurları, taayyünleri olduğuna inanmak.

Felsefenin en temel disiplini

Felsefenin en temel disiplini

Felsefenin bilişsel süreçlerin oluşumundan ziyade, bilgiyi genel olarak ele alan, bilgiyle ilgili problemleri araştıran, bilginin kaynağını doğasını doğruluğunu, sınırlarını inceleyen bilim dalıdır.

Somut yaşantının odak noktası olarak alınması

Somut yaşantının odak noktası olarak alınması

Fenomenoloji kelimesi eski Yunancada ortaya çıkma manasına gelen “phainomenon” kelimesi ile öğretmek anlamına gelen logos kelimelerinin birleştirilmesi ile bir araya gelmiş bir kelimedir. Fenomenoloji kelimesi ilk olarak 20. yüzyılın ilk yarısında Edmund Husserl tarafından kullanılmıştır.

Hakk’ın yansımasını engelleyen tozlar “mâsivâ”

Hakk’ın yansımasını engelleyen tozlar “mâsivâ”

Sözlükte "şey" anlamına gelen mâ ile "başka, gayr" anlamındaki sivâ kelimesin¬den türetilmiş bir tabir olan mâsivâ mâsivallah, mâsive'l-Hak şeklinde de kulla¬nılır. Tasavvufta yaygınlığı sebebiyle çok defa mâsivâ demekle yetinilir.

Gerçekliğin zihni süreçlerle yeniden kurulmuş biçimi

Gerçekliğin zihni süreçlerle yeniden kurulmuş biçimi

En önemli duyu organımız göz ile dış dünyadan aldığımız veriler, zekâ ve sezgi gücüyle bilincimiz tarafından bir seçmeye uğrar, beynimizde bir görüntü oluşur. Duyu organlarımızı uyaran nesneler ve olaylar ortadan kalktığında, aldığımız duyumların zihnimizde oluşan izleridir imgeler.

Bir sömürge doktrini

Bir sömürge doktrini

Müslüman doğu medeniyetinin din, edebiyat, dil ve kültürünü içine alacak şekilde bütün unsurlarını inceleyerek İslam dünyası hakkında Batılı’ların sistematik bir bilgiye sahip olmalarını sağlayan, İslam ve Batı medeniyeti arasındaki mücadelede Batı uygarlığı lehine veriler elde etmeye çalışan bir akımdır.

Dekoratif ve tatbiki sanat türü

Dekoratif ve tatbiki sanat türü

Nakkaş süsleme ve renkli boyama işi yapan sanatkârlara denir. Bunlara ressam veya minyatürlerin yaptıklarının dışında duvar ve tavan süslemesi yapan ustalara ve sanatkârlara verilen isimdir.

Başlangıçtan beri var olan imgeler “Arketip”

Başlangıçtan beri var olan imgeler “Arketip”

Psikoloji dünyasında arketip kavramının kullanımı Jung’a dayanır. Jung’un arketip kavramı hakkındaki görüşlerinden haberdar olmak, hem kendi hayatımızda yaşantıladığımız hem de sanat eserlerinde duyumsadığımız arketipal motifleri idrak edebilme ve yorumlayabilmekte bizlere yardımcı olabilir.

Kıymetli madenleri oyan kimse “Hakkâk”

Kıymetli madenleri oyan kimse “Hakkâk”

Batı dillerinde gravürcü denilen hakkâk, yakut, zümrüt, akik gibi değerli taşlar, madenler veya ağaç eşya üzerine yazı ve şekiller kazıyan bir sanatçıydı.

2018 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN