Arama

Peygamber Efendimize yazılan Mevlid-i Şerifler

Resul-i Ekrem Efendimizin (sav) doğumu; kötülüğe batmış, iyilerin azınlıkta kaldığı bir zamanda vuku bulan bir güzellik olarak tüm insanlığa ferahlık verdi. O'nun (SAV) doğduğu gece, alemlere huzur ve sükun geldi. Müslümanlar da tarih boyunca Peygamberimize (SAV) olan sevgilerini türlü şekillerle ifade ettiler. Hz. Muhammed'in (SAV) doğumunu esas alan mevlid türü işte bu ifadelerden biriydi. Mübarek Mevlid Kandili vesilesiyle Efendimize (sav) yazılan mevlid-i şerifleri sizler için derledik. Mevlid nedir? Mevlid ne demek? Kimler Mevlid yazmıştır? Neden Mevlid yazılır? Süleyman Çelebi kimdir? Mevlidden parçalar oku.

Sesli dinlemek için tıklayınız.
  • 1
  • 10
MEVLİD NE DEMEK?
MEVLİD NE DEMEK?

Doğum yeri ve zamanı anlamına gelen "mevlid" kelimesi zamanla Efendimizin (SAV) doğumu anlamını kazanır. Resul-i Ekrem'in (SAV) doğumu; kötülüğe batmış, iyilerin azınlıkta kaldığı bir zamanda vuku bulan bir güzellik olarak kabul edilerek ferahlık vesilesi sayılır. Efendimizin (SAV) doğduğu gece; Semave vadisini su basması, Kisra'nın sarayında sütunların yıkılması, Zerdüstlerin bin yıldır yanan ateşinin sönmesi gibi birçok mucize görülür.

(X) 🔍 Bilgi Notu: Peygamberimizin (SAV) doğumuna tüm Mekke halkı çok sevinir. Hatta Ebu Leheb, kendisine bu müjdeli haberi getiren kölesi, Süveybe'yi azad eder.

(X) Efendimizin (SAV) doğduğu gece meydana gelen tüm mucizeleri okumak için tıklayın

  • 2
  • 10
MEVLİD-İ ŞERİF NEDİR?
MEVLİD-İ ŞERİF NEDİR?

📌 Resul-i Ekrem (SAV) ümmet tarafından çok sevildiği için, O'nu (SAV) merkeze alan tüm türler de İslam dünyasında yoğun olarak telif edilmiştir. Bu türlerin içinde şemail, hilye gibi fiziki özellikleri öne çıkan eserler olduğu gibi mevlid ve naat gibi manevi meselelere dâhil eserler de bulunur.

(X) 🔍 Bilgi Notu: Hz. Peygamber'in fiziki özelliklerini anlatan eserlere şemail-i şerif, bu özelliklerin levhalara yazılmış şekline de hilye-i şerif denir.

📌 Hz. Peygamber'in (SAV) doğumu için yazılan manzum eserlere, "Mevlid-i Şerif" adı verilir. Literatürde, Türkçe olarak yaklaşık iki yüze yakın mevlid bulunur. Bu rakamlara Müslüman coğrafyalarda yazılan mevlidler de dâhil edildiğinde sayı, çok daha yukarılara yükselir. Bu eserlerin ciddi bir kısmının form ve dil olarak Süleyman Çelebi'nin "Vesiletü'n Necat"ından etkilendiği gözlenir. Süleyman Çelebi'nin telif ettiği "Vesiletü'n Necat", dili Türkçe olan en meşhur Mevlid-i şeriftir.

(X) Süleyman Çelebi kimdir? Öğrenmek için tıklayın

  • 3
  • 10
KİMLER MEVLİD-İ ŞERİF YAZMIŞTIR?
KİMLER MEVLİD-İ ŞERİF YAZMIŞTIR?

📌 Müslümanların edebiyat tarihinde mevlidler ciddi bir yer tutar. Alemlere rahmet olarak gönderilen Efendimiz hakkında mevlid, hilye, naat gibi türleri telif etmek her Müslüman şair için bir görev ve büyük istektir.

📌 Mevlidler; tevhid, münacaat ve naat ile başlar. Efendimizin (SAV) doğumu, miraca yükselmesi ve diğer mucizlerini anlatarak vefatı ile son bulur. Ayrıca eserlerin ara bölümlerinde ilahiler de bulunur.

📌 Bazı meşhur Mevlid-i Şerifler;

Muhammed b. Ahmed el-Kurtûbî ➡ EL-İ'LÂM FÎ MA'RİFETİ FÎ MEVLİDİ'L MUSTAFÂ

Kerimî ➡ İRŞÂD

İbn Hacer el-Heytemî ➡ MEVLİD'ÜN NEBİ

Cafer b. Hasan el-Berzencî ➡ EL-İKDÜ'L-CEVHER.

Süleyman Çelebi ➡ VESİLETÜ'N NECAT

Sinanoğlu ➡ ÜMÎD'ÜL MÜZNİBÎN

Hamdullah Hamdi ➡ Er-RİSALETÜ'L-AHMEDİYYE fi'l-VELADETİ'L MUHAMMEDİYYE

Şerif el-Mansabî ➡ KİTÂBÜ'L-MEVLİD

Hevâyi ➡ MEVLİD-İ HAYR-I ENBİYÂ

İbn Allân ➡ MEVRİDÜ'S SAFÂ FÎ MEVLİDİ'L-MUSTAFÂ

Muhammed b. Cafer el-Kettânî ➡ MEVLİDÜ'N-NEBEVÎ

Muhibbî ➡ MEVLİD

Şemseddin Sivâsî ➡ MEVLİD

(X) Efendimize (SAV) yazılmış mevlid dizelerini okumak için tıklayın

  • 4
  • 10
VESİLETÜ'N NECAT
VESİLETÜ’N NECAT

"Merhabâ ey kurretü'l-aynı Halîl
Merhabâ ey hâs mahbûb-ı Celîl"

Süleyman Çelebi

(X) Süleyman Çelebi kimdir? 1351-1422 yılları arasında yaşayan âlim, şair. Bursa Ulu Camii'nin imamlığını yapan Çelebi, 1409'da meşhur eseri, "Vesiletü'n Necat"ı yazmıştır.

📌 Bir klasik, medeniyet tecrübesinin zirve ve kuruluş dönemlerinde teşekkül eder. Yüzyıllar boyunca evlerde bir anma ve sevgiyi dile getirme etkinliği olarak okunan Mevlid-i Şerif ismiyle meşhur "Vesiletü'n Necat", Osmanlıların cihan hakimiyetinin başladığı bir dönemde, siyasi yükselişin yanına edebi yükselişi de ekler. Mevlid türünün kurucu metni, öncüsü "Vesiletü'n Necat"tır. Sadece bir edebi metin olarak değerlendirilmeyen eser, İslam'ın tevhid prensibini ve bu prensibi insanlara ulaştırmakla yükümlü olan Hz. Peygamber'i (SAV) anlatmayı, sevdirmeyi, öğretmeyi amaçlar.

(X) 🔍 Bilgi Notu: Süleyman Çelebi, Osmanlı sarayı ile yakın ilişki içerisinde olan bir aileye mensuptur. Babası Ahmet Paşa, dedesi ise Süleyman Paşa ile Rumeli'ye ilk geçen kişilerden olan Şeyh Mahmud'dur.

Eserden alıntı

"Merhabâ ey âsî ümmet melcei
Merhabâ ey çâresizler eşfa'ı

Merhabâ ey cân-ı bâkî merhabâ
Merhabâ uşşâka sâkî merhabâ

Merhabâ ey kurretü'l-aynı Halîl
Merhabâ ey hâs mahbûb-ı Celîl

Merhabâ ey rahmeten li'l-âlemîn
Merhabâ sensin şefîu'l-müznibîn"

(X) Ekrem Demirli'nin "Mevlid-i Nebi" hakkındaki yazısını okumak için tıklayın

  • 5
  • 10
MEVLİD-İ HAYR-I ENBİYA
MEVLİD-İ HAYR-I ENBİYA

"Yakalum dilde mahabbet 'üdını
Söyleyelüm Mustafâ mevlidini"

Hevâyi

(X) Hevâyi kimdir❔ Asıl adı Mustafa olan Hevâyi, Bursalı bir şairdir. Bostan ve Gülistan adlı eserlere yazdığı şerh ile tanınan şair, uzun yıllar Bursa'da hatiplik yapmıştır.

📌 Mevlid yazmak zamanla Hak (CC) ve Peygamber (SAV) âşıkları için bir gelenek haline gelir. Hevâyi'nin "Peygamberlerin en hayırlısı" manasına gelen mevlidi 2306 beyitten oluşur. Allah Teala'yi hamd ile başlayan Mevlid, Efendimizin (SAV) muhtelif yönlerini över. Nihayet olarak Kanuni Sultan Süleyman ve İbrahim Paşa'ya methiyelerle son bulur.

(X) 🔍 Bilgi Notu: Mezarı Bursa'da bulunan Hevâyi, "Vâmık u Azrâ, Yûsuf u Züleyhâ Mesnevileri, Telhis-i Ma'de'l-Salavât" isimli eserleri ile tanınır.

Eserden alıntı

"Sun bize ma'nî yüzinden râhlar
Devre girsün kâseler kaddâhlar

Vecde gelsün 'âşıkân-ı ma'nevl
Raksa girsün sâdıkân-ı Mevlevi

Yakalum dilde mahabbet 'üdını
Söyleyelüm Mustafâ mevlidini"

(X) Garibname hangi eserleri etkiledi? Öğrenmek için tıklayın

2021 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN