İslam medeniyetinin yedi şehri
İslam şehirleri asırlar boyunca çevrelerini aydınlattığı gibi pek çok önemli isim yetiştirerek insanlığın katkısına sunmuştu. Her biri ilim ve kültür havzası olan bu büyük şehirler, İslam medeniyetinin yayılmasında hayati rol oynamışlardı. Mekke, Medine, Kudüs, Bağdat, Şam, Semerkant ve İstanbul gibi yedi büyük İslam şehrinin tarihi maceralarına mercek tuttuk.
Bu (Kur'an), Ümmülkurâ (Mekke) ve çevresindekileri uyarman için sana indirdiğimiz, kendisinden öncekileri doğrulayıcı mübarek bir kitaptır. Âhirete inananlar buna da inanırlar ve onlar namazlarını kılmaya hakkıyla devam ederler.
En'âm Suresi 92. Ayet
◾ Kur'an-ı Kerim'de "şehirlerin anası" olarak anılan Mekke, Kuran-ı Kerim'in ilk ayetlerinin inmeye başladığı en mukaddes şehir olarak bilindi.
◾ Hz. İbrahim (AS) ve Hz. İsmail'in (AS) elleriyle inşa ettiği ve yeryüzünün ilk evi olan Kâbe'yi barındıran Mekke, bizzat Hz. Muhammed'in (SAV) başında bulunduğu bir ordu ile fethedilmişti. Nübüvvetin başladığı yer olan Mekke, peygamberliği tebliğin ilk yıllarında zulümlerden dolayı zor bir belde iken fethin ardından huzur dolu belde oldu.
◾ Her sene Umre ve Hac sebebiyle milyonlarca Müslümanın ziyaret ettiği Mekke, Müslümanların kalbinin attığı merkez: Dünyanın merkezi...
◾ İslam ile birlikte asıl adı Yesrib'ten Medine'ye dönen Medine-i Münevvere İslam ümmeti için yeri doldurulamayan şehirlerden biri. İslam Devleti'nin burada kurulması, İslam tarihindeki en önemli hadiselerden bir çoğunun burada vuku bulması ve Resulullah'ın (SAV) kabri Medine'yi İslam'ın en önemli ikinci şehri yaptı.
◾ Ensar - Muhacir kardeşliğinin imar ettiği Medine, Ashab-ı Kiram'ın harekat merkezi oldu. Medine'den hareket eden gönül erleri uçsuz bucaksız coğrafyaları fethetti. İlk ezan burada okunmuş, ilk Ramazan ve Kurban bayramı burada geçirilmiş, oruç ilk kez Medine'de farz kılınmıştı.
◾ Müminlerin ilk kıblesi Mescid-i Aksa'yı içinde barındıran Kudüs, İslam medeniyetinin önde giden şehirlerinden biri oldu. Öyle ki Peygamber Efendimiz (SAV) miraç gecesinde Mescid-i Haram'dan alınıp Kudüs'teki Mescid-i Aksa'ya getirilmişti.
◾ Şehir Haçlı Seferleri esnasında yerle yeksan olsa da Müslümanlar tarafından ayağa kaldırıldı. 1917'de İngilizler tarafından işgal edilen Kudüs, 1948'deki hukuksuz ihlaller sebebiyle siyonistlerin işgalinde.
Şam
◾ Günümüzde Şam olarak bildiğimiz bölge klasik dönemde Filistin, Lübnan, Ürdün'ü içine almaktaydı. Biladü'ş Şam dendiğinde bu bölge bilinirdi. Şam şehri ise Dımaşk olarak anılırdı. Halid b. Velid (RA) tarafından fethedilen şehir Hz. Ebubekir'in (RA) hilafetinden itibaren önemli bir İslam şehri oldu.
◾ İslam tarihinde dini, stratejik olarak her zaman önemli bir noktada olan Şam, barındırdığı medreselerle önemli bir ilim şehriydi. Asrılar boyunca İslam dünyasından gelen talebeler Şam'da öğrenim görmüştü. Muhyiddin İbnü'l Arabî, Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî gibi büyük düşünürler Şam'da ikamet ederek bölgede bir ilmi gelenek oluşmasına vesile olmuşlardı.