Arama

Padişahların asırlık geleneği: Bayram alayı

Hiç bayram alayına denk geldiniz mi? Osmanlı dönemi İstanbul'unda yaşasaydınız cevabınız muhtemelen olumlu olurdu. Devletin ihtişamını gösteren en önemli olaylardan biriydi bu. Osmanlı'da bayramlar oldukça coşkulu ve şatafatlı bir şekilde kutlanırdı. Padişah, bayram namazı için camiye doğru bir alay eşliğinde yola çıkar, renkli görüntüler oluştururdu.

🔸 Osmanlı sarayında geniş katılımlı düzenlenen bayram törenleri, ayrıntılı bir yapıya sahipti. Bu bayramlarda düzenlenecek törenin planlanması Teşrifat Kalemi denilen protokol müdürlüğünün göreviydi.

🔸 Teşrifat Kalemi törenin detaylarını hazırlar, Ramazan Bayramı namazı ve bayramlaşma merasimine katılacaklara davet tezkireleri dağıtılırdı.

https://www.instagram.com/p/CdDjfHyDP_l/

🔸 Sarayda bayram kutlamaları arife gününden başlardı. Bayram sabahında yapılan asıl kutlamalar ise imsak vaktinden sonra başlardı.

🔸 Fatih Kanunnamesinde belirlenen kurallara göre padişah bayram sabahında, sabah namazını Hırka-i Saadet Dairesi'nde kılar, daha sonra bu yerin önüne taht konulurdu. Padişah tahta oturunca orada bulunan hocalar dualar okurlardı.

🔸 Mehter çalmaya başlayınca bir taraftan da topluluk hep bir ağızdan "Bu gibi günlere yetişmek her zaman müyesser ola" diye bağırırlar ve dua edilirdi.

🔸 Tebrikleşme faslından sonra kendisini bekleyen devlet adamlarıyla Ayasofya ya da Sultanahmet Camii'ne doğru yola çıkardı. Devlet ileri gelenleri rütbelerine göre atlı veya yaya olarak padişahı takip ederlerdi.

🔸 Padişah Ortakapı'dan çıkınca Has Fırın tarafındaki duvarın önünde dizilmiş olan çavuşlar alkışa başlarlar, padişah da onları selâmlardı.

🔸 Sultan camiye vardığı zaman binek taşının yanında çizmeleri çıkartılır, özel bir pabuç giydirilirdi. Sadrazam ve yeniçeri ağası namaz kılacağı mahfil-i hümâyuna kadar padişaha refakat ederlerdi. Caminin mahfil-i hümâyununda önceden serilmiş hususi seccadesi üzerinde namaz kılardı.

🔸 Camiye gidilip, namaz kılındıktan sonra da aynı düzen içerisinde saraya geri dönülürdü. Bayram namazı için yapılan bu gidiş ve dönüşe bayram alayı denilirdi.

🔸 Alay renkli görüntülere sahne olur, İstanbul halkı güzergâh etrafından bulunarak bayram alayının geçişini seyrederdi.

🔸 Topkapı Sarayı'na dönen sultan, Enderun mensupları ve haremdeki ailesi ile bayramlaşırdı. Fatih Kanunnamesinde, sultanlar ile kimin bayramlaşabileceği de belirtilir. Bu hakka sahip olan kişiler, bayram namazından sonra Divân-ı Hümâyun'da toplanırlardı.

🔸 Devlet erkanının toplandığı haber verilince geldiği haberi padişaha iletilince kendisi Arz Odası'na geçerdi.

🔸 Ardından görevlilerin dizildiği yoldan tahtın bulunduğu yere gelirdi. Kendisini nakibüleşraf karşılar ve dua ederdi.

Nakibüleşraf hakkında bilinmesi gerekenler

2022 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN