Arama

İstanbul'un şehir hafızasında yer eden 10 olay

Dünyanın sayılı metropollerinden biri olan İstanbul, özellikle son yüzyılda büyük bir değişim geçirdi; nüfusu, sınırları, mimarisi, tarzı, tavrı ve temposu değişti. Kimlikli yapılar hızla azaldı, yerlerine apartmanlar dikildi. Son yüzyıl içinde İstanbul yoruldu ve hor kullanıldı. Tüm bunlara rağmen iktisadi, kültürel ve sosyal açıdan öncü rolünü ise sürdürdü. Sizler için İstanbul'da hayatı etkileyen, değiştiren, dönüştüren, şehir hafızasında yer eden 10 olayı listeledik.

  • 3
  • 11
HAYDARPAŞA GARI’NDA PATLAMA-1917
HAYDARPAŞA GARI’NDA PATLAMA-1917

6 Eylül 1917 günü meydana gelen müthiş patlama İstanbul'da büyük bir korku yarattı. Haydarpaşa Garı'nın alevler içinde kaldığı olayın aslı, savaş döneminde uygulanan sansür dolayısıyla tam anlaşılamadı. Resmi açıklamaya göre; rıhtıma yanaşan bir şilepten bomba boşaltılırken, buhar gücüyle çalışan vincin kırılması sonucu bombalar düşüp patlamış, bunun etkisiyle istasyondaki petrol ve cephane yüklü trenler de infilak etmişti. Kaç kişinin öldüğü açıklanmadı. O günden bugüne kadar olayın hep sabotaj olduğu konuşuldu. Patlamadan sonra Haydarpaşa Garı'nın çatısı uzun süre açık kaldı.

  • 4
  • 11
SEL FELAKETİ – 1924
SEL FELAKETİ – 1924

6 Ağustos 1924 günü başlayan ve üç gün devam eden yağmur İstanbul'un pek çok semtinde sele sebebiyet verdi. İstanbul Valiliği'nin hazırladığı rapora göre el felaketinin İstanbul'a verdiği zarar 500 bin liradan fazlaydı. Selden yıkılan ev sayısı ise tam dört yüzdü.

  • 5
  • 11
OTOMATİK TELEFON SANTRALI-1926
OTOMATİK TELEFON SANTRALI-1926

Bu dönemde İstanbul şehir yaşamını etkileyen gelişmelerden biri de telefon kullanımının yaygınlaşmasıydı. Getirdiği iletişim kolaylığından dolayı telefona talep patlaması olmuş, ancak özellikle merkeze uzak semtlerden gelen talepler karşılanamamıştı. Telefon hatlarının sınırlı dahi olsa genişlemesi gazetelerde telefon ahize reklamlarının artmasına yol açtı. Yandan çevirmeli, geniş hacimli, kutulu ve kollu telefon makinelerinin reklamları gazetelerde sık sık yer almaktaydı. 1926 yılında İstanbul'da bin abonelik otomatik telefon santralinin tamamlanıp hizmete girmesi basında geniş yankı buldu. Şehirlerarası görüşmeler ise 1929'da gerçekleşti.

  • 6
  • 11
GALATA KÖPRÜSÜ BEDAVA-1930
GALATA KÖPRÜSÜ BEDAVA-1930

1 Haziran'da Galata Köprüsü'nden geçenlerden mümuriye (geçiş parası) alınması uygulanmasına son verildi. Köprünün iki başında tahsildarların para toplamaları 1845'ten beri devam ediyordu. Köprü açıldığında Bahriye Nezareti'ne bağlıydı. 1910'da İstanbul Belediyesi'ne devrolduğunda geçen yayalardan 10 para alınıyordu. 1918'de büyük yangında evleri yananların iskân masraflarının karşılanması için geçiş ücretleri 20 paraya çıkartılmıştı.

Köprüden geçiş ücretlerini belirleyen son düzenleme 1926 yılında yapıldı. Buna göre yayalardan 1 kuruş, yüklü olarak geçen hamaldan 2 kuruş, yüksüz deveden 10 kuruş, yüklü deveden 15 kuruş, çift atlı arabaların yüklü olanından 10 kuruş, tramvay şirketinin hayvanlı arabalarından 30 kuruş, bisikletlerden 2 kuruş, sürü halinde geçirilen hindi ve kazların her birinden 0,5 kuruş, yolcu taşıyan kamyonetlerin boşundan 15 kuruş, dolusundan 20 kuruş alınıyordu. Öğretmenleri başında olan öğrenci gruplarından ve hasta nakleden sedyelerden para alınmıyordu. Uygulamanın kaldırılması İstanbul halkında büyük sevince sebep oldu.

  • 7
  • 11
İLK ŞEHİR İÇİ OTOBÜSLER – 1931
İLK ŞEHİR İÇİ OTOBÜSLER – 1931

Şehir içi nakil vasıtası olarak kullanılan ilk otobüsler İstanbul'a 1931 Nisan'ında getirildi. Bu sırada Belediye Otobüs Talimatnamesi yayınlandı ve Taksim Şişli Büyükdere hattı ile Kadıköy Maltepe-Pendik güzergâhında belediye otobüs seferi hizmete kondu. Üç adet Renault-Scemia marka otobüs Taksim-Maçka-Beşiktaş hattında çalışmaya başladı. Tramvay Şirketi tarafından işletilen bu otobüsler, 1939 yılında İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri (İETT) Umum Müdürlüğü adıyla millileştirildi. 1943'te Amerika'dan White marka dokuz otobüs, İsveç'ten on beş Scania Vabis şasisi getirilerek ve atölyelerimizde imal edilen karoseriler monte edilerek peyderpey servise kondu. 1947-1948 senelerinde İsveç'ten elli adet Scania Vabis otobüs daha alındı. Aynı sene Şişli'ye seksen otobüslük garaj yapıldı. Ardından Almanya'dan Bussing, Mercedes, Magirus, Fransa'dan Latil, Çekoslavakya'dan Skoda otobüsleri alındı.

2024 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN