Bulanıklıktan duruluğa

Berraklık haline Arapçada 'sefa hali' denmektedir. Sefa hali, duruluk hali anlamına da gelir. Bunun karşıtı ise keder yani bulanıklık halidir. Nitekim Arapça olarak 'huz ma sefa da ma keder' denmiştir. Yani bulanıklığı bırak sefa ve berraklık halini kuşan, al denilir. Tasavvufun tanım veya sıfatlarından birisi de sefadır. Zira tasavvufun amacı sefa haline ulaşmaktır. Bu itminanı da ifade eder. Bulanıklıktan duruluk haline geçmektir. Tasavvufun kökeniyle alakalı olarak suf/yün veya sefa gibi ifadelere göndermeler yapılmıştır. İster tasavvuf sefa kökünden gelmiş olsun isterse de olmasın tasavvufun gayesi sefa ve duruluk halini yakalamak ve ona ulaşmaktır. Mesela İslam'ın ulu kadınlarından birisi olan Rabiatü'l Adeviyye selefiler nezdinde makbul bir kadın değildir. Zira hubbu ilahi veya aşk-i ilahi kavramını üretmiştir. Onlara göre bidat kavramlardan birisidir. Bu müspet ifade nedense onlara menfi surette gözükmüştür. Tasavvuf fezasında karşılaştıkları sefa veya duruluk hali başlarını döndürmüştür. 'Ezherlilerin Sesi' sitesine göre bu saldırıları inanç/akide üzerine bir gayret olmayıp bilakis ruhun geniş çaplı devinimi ve ufku veya fezası karşısında kapıldıkları daralma hissi ve halidir. Tasavvuftaki bast hali onlarda kabz haline dönüşmüştür. Ebu Hanife kelam ilmi için fıkh-ı ekber ifadesini kullanmıştır. Ezherlilerin Sesi sitesine göre tasavvuf ilmi de fıkhı ekber kapsamına girmektedir. Üst fıkıh kapsamındadır. Rusumat ya da zahiri sınırları aşmış olan tasavvuf ehli derin sulara dalmıştır. Mutasavvıflar her varlıkta sırrı ilahi gözlemektedirler. Gönülleri Zat-i Bari'nin muhabbetiyle dolmuştur. Bu muhabbet de taşarak mahlukata raci olmuş, yönelmiştir. Muhabbeti yukarıdan almış alt düzeye yansıtmışlardır. Sufi kimse gülde Allah'ın cemalini fırtınada ise celalini gören kimsedir. Halkı hakkın nazarıyla müşahede eder. Ezher'in talim ettiği tasavvuf, kitap ve sünnetle mukayyettir. Ucu açık değildir: Kayıtlıdır. Tasavvuf tezkiye yöntemidir. Bazı tasavvuf erbabında görünen kusurları tamim etmek yanlıştır. Bu, istisnanın kural haline getirilmesi veya tamim edilmesidir. Tabipler arasında bazı sahtekarların çıkması bu ilmin sahtekarlığa konu olduğunu göstermez. Zühd, tasavvuf karşıtlarına göre tembellik ve fakirlik aşılar. Tam tersine zühd nefsin kayıtlarından kurtulmak ve özgürleşmektir. Nefisden ve arzularından geçmek, özgürleşmektir. Rabia'nın dediği gibi dünyanın gönlünde değil elinde olmasıdır. Madde karşısındaki özgürlük insanı tüketim aracı olmaktan kurtarır. Bu maddiyyun meşrebinin itiraz noktasıdır. Kalp katılığının ilacıdır. Kalbin kirlerden ve paslarından arınması ve sefa halini yani kıvamını bulmasıdır. Kısaca tasavvufun amaç ve anlamlarından birisi sefa halini bulmaktır.

Dr. Macid Arsan Geylani, 'Hakeza Zahare Cilu Salahaddin ve Hakeza Adet el Kuds (Salahaddin Nesli Böyle Zuhur Etti, Kudüs Böyle Geri Alındı) adlı eserinde fetihlerin zemininde duruluk ve sefa halini geri kazanmak yattığını söylemiştir. Salahaddin Eyyübi döneminde Kudüs'ün geri alınması böyle bir atmosferin sonucudur. Edgasu ahlam (karmaşık) rüyalardan ya da karmakarışık duygulardan ve bulanıklıktan kurtulmak fetihlerin manevi sermayesidir. Faslı kelam ve mantık alimlerinden Taha Abdurrahman da Alman filozof Martin Heidegger etrafındaki bir sohbetinde bu filozofun ateizm eğilimleriyle tanınmasına rağmen tasavvufa açık bir kimliği olduğunu, bilmeden manevi alemle barışık yaşadığını söylemiştir. Filozofun amacının sufiler gibi sefa ve duruluk haline ulaşmak olduğunu da söylüyor (https://www.facebook. com/reel/1999777140890007). Sefa hali manevi parlaklık ve berraklık hali yani durulaşmaktır. Manevi fetihlerin zemini olduğu gibi siyasi veya maddi fetihlerin de anahtarıdır.

Ramazan ayı sefa ve duruluk halinin zirveye ulaştığı bir mevsimdir. İnşallah herkes bundan nasibini, payını alır.

Mustafa Özcan

Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Turkuvaz Medya Grubu’na aittir. Kaynak gösterilse veya habere aktif link verilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı ya da bir bölümü kesinlikle kullanılamaz.
Ayrıntılar için lütfen tıklayın.