Minyatürler ile Yavuz Sultan Selim
İktidar dönemi tarihi bir dönemeç olan Yavuz Sultan Selim güçlü imajı, kararlı duruşu ve tarihi karakteri ile Osmanlı Devleti'nin en çok tanınan ve sevilen padişahlarından biridir. Meseleleri kökten çözmeye çalışması ve yenilikçi tavırları ile devleti her alanda güçlendiren I. Selim'in seferleri ve hayatı, muhtelif kaynaklarda minyatürlerle tasvir edilir. Hünername ve Selimname'de bulunan birbirinden değerli minyatürleri sizler için bir araya getirdik.
Önceki Resimler için Tıklayınız
◼ Çaldıran dönüşü alınan kalelerden olan Kemah Kalesi önünde Safeviler ile yaşanan savaşı gösteren minyatür, bize Anadolu'daki var olan Safevi gücü hakkında nüveler verir.
◾ Kaynak: Şükrî-yi Bitlisî, Selimnâme
◼ Minyatür, Yavuz Sultan Selim'i, Mısır'ın fethinden sonra Nil nehri kıyısında timsah avlarken betimler. Minyatür I. Selim'in gücünü göstermek amacıyla çizilir.
◾ Kaynak: Hünernâme, Mehmed Bursâvî
Mehmed Bursâvî kimdir?
Bursalı olup hattat bir aileden yetişen Mehmed Bursâvi, İstanbul'da hocası Kürtzâde İbrahim Efendi'nın hocası Hafız Osman'dan istifade eder ve Topkapı Sarayı'nda meşk muallimliği yapar.
◼ Trabzon'da geçirdiği şehzadelik yıllarında cengaverliği ile tanınan I. Selim, kardeşleri ve babası ile taht mücadelesine girer. Yeniçerilerin I. Selim'i alenen desteklemesi karşısında II. Bayezid tahttan feragat eder. Şehzade Ahmed ve Şehzade Korkut ise Yavuz Sultan Selim tarafından bertaraf edilir. Böylece I. Selim, iktidarını sağlamlaştırarak gerçekleştireceği seferlere ağırlık verir.
◾ Kaynak: Şükrî-yi Bitlisî, Selimnâme
◼ Yavuz Sultan Selim kısa sürede aldığı başarılarla halk ve ileri gelenler arasında efsaneleşir. Nakkaş Osman'ın minyatüründe Sultan Selim'in Küskün deresi civarında kurduğu otağında gerçekleştirdiği kaplan avı resmedilir.
◾ Kaynak: Hünernâme, Nakkaş Osman
Nakkaş Osman kimdir?
16. yüzyılda yaşadığı bilinir. Ama kaynaklarda tam tarih aralığı belli değildir. 16. yüzyıl içerisinde Osmanlı minyatürcülüğünün simge ismidir.
◼ Şii Safeviler'in Anadolu'daki etkinliklerini artırmaları ve yer yer çıkardıkları isyanlarla merkezi otoriteyi zayıflatmaya çalışmaları, Yavuz'u ciddi anlamda tedbir almaya iter. Şehzadeliğinden itibaren büyüyen Safevi tehlikesinin farkında olan I. Selim ordusunu toplayarak İran seferine çıkar. Çaldıran ovasında gerçekleşen savaşta Osmanlılar, Safeviler'i büyük bir hezimete uğratarak doğu sorununu büyük ölçüde çözerler. Bu vakitten sonra Anadolu'da şiilik faaliyetleri zayıflar ve sünnilik öne çıkan hakim düşünce olur.
* Şükrî-yi Bitlisî'nin meşhur eseri Selimnâme'de bulunan ve Çaldıran Savaşı'nı tasvir eden meşhur minyatür.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER MAKALELER
