Arama

Osmanlı’dan gelen bir Ramazan geleneği: İftar topu

Rahmet ve mağfiret vesilesi olarak görülen Ramazan ayı Osmanlı İmparatorluğu'nda büyük bir hürmetle karşılanırdı. Bakara suresi 185. ayet-i kerime ve Efendimizin Ramazan-ı Şerif hakkındaki hadisleri bu hürmetin temel sebepleridir. Şuan dünyanın pek çok yerinde devam edegelen Ramazan adetleri, Osmanlı zamanında zamanla geleneğe dönüşür. Peki, 1800'lerden beri bir gelenek olarak günümüze kadar gelen iftar topu geleneği nasıl başladı?

🔹 Her ne kadar günümüzde Ramazan ayında iftar topunun sesini çok net duymasak da ezanın okunmasıyla beraber iftar topu atmak, hemen hemen her şehrimizde devam eden eski bir gelenektir.

🔹 Savaşlarda kale duvarlarını yıkmak veya düşmana zarar vermek için kullanılan bir aletin sesinden faydalanarak, Ramazan ayında insanlara iftar vaktini haber vermek için kullanılması, şaşırtıcı ve ilginç bir yöntem olarak karşımıza çıkar.

Ramazan ne zaman başlıyor? Ramazan hangi gün? 2022 Ramazan ayı ve Ramazan bayramı...

İftar topunun tarihçesi

🔹 İftar topu geleneği ilk olarak 1835 yılında Mevlit Kandili'nde, Sultan ll. Mahmut'un halka bu mübarek günü haber vermek için kullanılması ile başlar.

🔹 Sultan ll. Mahmut, kandil akşamından ertesi gün ikindi ezanına kadar her vakitte beş pare top attırır.

🔹 Top atışlarıyla kandilin müjdelenmesi halkın öylesine hoşuna gider ki Ramazan'da da iftar vakitlerinde bu faaliyetin devam etmesini isterler ve zamanla iftar topu, Osmanlı'da bir gelenek haline gelir.

Sultan II. Mahmud ve modernleşmenin yolunu açan ıslahatları

İlk iftar topu nerede atıldı?

🔹 ll. Mahmut zamanında başlayan iftar topu geleneği, Anadolu Hisarı'ndan yapılan top atışıyla başlar.

🔹 İlk topun Anadolu Hisarı'ndan atılmasından sonra Rumeli Hisarı'nda da iftar topu atışları başlar. Zamanla yayılan iftar topu geleneği ile Yedikule surlarında da iftar topu atılmaya başlanır.

Fatih Sultan Mehmet'in dehasının ürünü: Rumeli Hisarı

İftar topu atışında kullanılan top çeşitleri

🔹 Osmanlı topları, yıkılamayan surları yıkan, yenilmez denilen kaleleri yerle bir eden ileri teknolojiye sahiptir. Çok çeşitli sınıfları olan topların iftar topu olarak kullanılan cinsi, genellikle hafif toplar olur.

🔹 Kullanıldığı şehirden şehre, ülkeden ülkeye değişiklik gösterse de iftar topları genellikle dağ topu, balyemez topu, cebel topları, sahra topları ve kamış toplarından müteşekildir.

İstanbul'un fethinin simgesi: Şahi topu

Bir kutlama unsuru olarak top atışı

🔹 ll. Mahmut'un kandilde top attırmasıyla başlayan aslında bir müjde habercisi haline gelen top atışı geleneği, sadece Ramazan ayında iftarı haber vermek amaçlı bir gelenek olarak kalmaz, bir merasim öğesine dönüşür.

🔹 Öyle ki şehzadelerin doğumu da 5 gün süren top atışları ile halka müjdelenir.

🔹 Cumhuriyet dönemine geldiğimizde ise 1933'te kutlamalarda 101 pare top atışı yapılır.

Anadolu'nun devlet ve ilim adamı yetiştiren şehzade şehirleri

2023 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN