Kazım Karabekir’in Ermeni işgaline karşı verdiği mücadele
Edirne'de vatan savunmasında esir, Doğu Cephesi'nde muzaffer bir kumandan, Gümrü'de ve Kars'ta diplomat, Gürbüz Çocuklar Ordusu'nun "yetimler babası", Milli Mücadele Meclisi'nde milletvekili, Cumhuriyet'in ilk yıllarında bir muhalif, İstiklal Mahkemesi'nde yargılanan bir sanık… Tüm bu sıfatların sahibi olan Kazım Karabekir, Doğu'daki görevinde Ermenilere karşı hem askeri hem de siyasi bir mücadele verdi. Yazdığı bir mektupta şu sözleri kaleme almıştı: "Kadınlara, çocuklara ve yaşlı insanlara karşı işledikleri suçları görmemek ve onları lanetlememek mümkün değil…"
Önceki Resimler için Tıklayınız
◾ 15 Mayıs'ta Gümrü'ye giren Karabekir, bu başarılarından dolayı 28 Temmuz'da mirliva rütbesine yükseltilerek Ermenistan ile Güney Azerbaycan'ı zapt etmekle görevlendirildi.
◾ 5 Eylül 1918'de Bakü'yü ele geçirmek için Tebriz'e doğru ilerleyen İngilizleri geri püskürttü ve İran Azerbaycan'ına hâkim oldu. Osmanlı ordusunun diğer cephelerde yenilgiye uğraması üzerine birliklerini Nahcivan'a çekmek zorunda kaldı.
◾ İstanbul'da bir şey yapılamayacağını, kumandanların ordularının başına gönderilmesi gerektiğini ilgililere anlattı.
◾ Tekirdağ'daki 14. Kolordu kumandanlığına getirildiyse de kendi isteğiyle görev yerini Erzurum'daki 15. Kolordu kumandanlığına naklettirdi.
◾ Bu görüşmelerde tüm şartları zorlayarak silahlanmayı sağlamak ve yurttan düşmana kesinlikle silah veya cephane yardımı yapılmasını engellemek, Ermeni propagandalarına inanmamak, Erzurum'da doğu illeri temsilcilerinden oluşan büyük bir kongre toplamak konuları üzerinde duruldu.
◾ 1920'de Ermenilerce işgal edilen doğu illerini geri aldıktan sonra 31 Ekim 1920'de korgeneralliğe yükseltilen Karabekir, 2 Aralık 1920'de Ermenilerle Gümrü Anlaşması'nı imzaladı.
◾ Karabekir, Rus ve Kafkasya hükümetleri ile yapılan Kars Antlaşması'na ait görüşmeleri Ankara Hükümeti Murahhas Heyeti Başkanı olarak başarıyla sonuçlandırdı.
◾ Karabekir, Erzurum, Kars'taki 6 binin üzerinde yetim ve öksüz çocuğu, barınma ve eğitim imkânına kavuşturdu. Doğu Cephesi'ne geldiği ilk günlerde yaptığı çalışmalarla 50 bine yakın bakıma muhtaç çocuk olduğunu rapor etmişti.
◾ Sokaklarda, ağaç kovuklarında, mağaralarda, ağaç yaprakları ve ot yiyerek hayatta kalmaya çalışan bu çocuklar sersefil haldeydiler. Bu çocuklara temsili olarak "Gürbüz Çocuklar Ordusu" ismi verildi. Koruma altına alınanlar arasında kimsesiz kalmış Ermeni çocuklar da vardı.
Kazım Karabekir'in bakımını üstlendiği Gürbüz Çocuklar Ordusu
İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER MAKALELER
