Sancak Beyliği Yapan Şehzadeler: Amasya
Tarih boyunca Amasya, konumu itibariyle oldukça önemli bir noktayı teşkil etmiştir. Bunda elbette "Osmanlı dönemindeki şehzadelerin burada sancakbeyliği yapmaları"nın payı oldukça fazla. Yıldırım Bayezid'den, Çelebi Mehmed'e, II. Murad'dan Fatih Sultan Mehmed'e kadar pek çok önemli şahsiyetin ilk görev yeri bu kadim topraklar olmuş. İşte, Amasya'da sancak beyliği yapan şehzadeler ve onlara ev sahipliği yapan Amasya...
AMASYA'DAN TAHTA GİDEN YOL
◾ Amasya'nın İstanbul'a olan ideal uzaklığı ve Anadolu'daki merkezi konumuyla Osmanlı için stratejik bir eğitim üssü olarak görülmekteydi. Toplamda 12 şehzade Amasya'da sancakbeyliği yapmış, bunlardan 6 tanesi doğrudan tahta çıkan isimler olmuştur.
◾ Bu durum, Amasya'yı adeta bir "padişah fabrikası" haline getirmiş, şehrin siyasi ve kültürel dokusunu tamamen saray geleneğiyle yoğurmuştur.
İLKLERİN ŞEHZADESİ: YILDIRIM BAYEZİD
◾ Amasya'da sancakbeyliği geleneğini başlatan ilk isim Yıldırım Bayezid olur. Henüz sultan olmadan önce bu kadim şehirde devlet idaresini öğrenmiş, bölgedeki Türkmen boylarıyla olan ilişkileri düzenlemiş.
◾ Bayezid'in buradaki varlığı, Amasya'nın Osmanlı mülküne kesin olarak katılmasından sonra şehrin bir yönetim merkezi olma kimliğini tescillemiş.
DEVLETİN İKİNCİ KURUCUSU: ÇELEBİ MEHMED
◾ Fetret Devri'nin karanlık günlerinde Amasya, Osmanlı'nın adeta sığındığı bir kale olmuştur. Çelebi Mehmed, kardeşleriyle girdiği taht mücadelesini bu şehirden yönetmiş ve devleti buradan ayağa kaldırmış. Bu yüzdendir ki Amasya, Osmanlı tarih yazıcılığında devletin "ikinci kez doğduğu yer" olarak sembolik bir öneme sahip.
BİLİM VE SANATIN HAMİSİ: II. MURAD
◾ Sultan II. Murad, hem şehzadeliğinde hem de padişahlığı döneminde Amasya'ya büyük önem vermiştir. Onun döneminde Amasya, bir ilim merkezi haline gelmiş; medreseler, camiler ve aşevleriyle donatılmıştır.
◾ II. Murad'ın buradaki valiliği, şehrin mimari kimliğinin "Osmanlılaşması" sürecindeki en verimli dönemlerden biri olarak kabul ediliyor.
ÇAĞ AÇAN SULTAN: FATİH SULTAN MEHMED
◾ İstanbul'un Fatihi II. Mehmed, 1432 yılında bu şehirde doğmuş olmasa da çocukluk yıllarının bir kısmını ve ilk sancak eğitimine buradan başlamıştır.
◾ Fatih'in entelektüel altyapısının temelleri, Amasya'nın zengin kütüphaneleri ve alim çevreleri içinde atılmış. Genç yaşta devlet yönetiminin ağırlığını Amasya sokaklarında hissetmiş.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER MAKALELER
