Anne Babanın Evlatlarına Karşı Görevleri
Dünyanın geçici süsleri arasında en değerli emanetimiz olan evlatlarımızın terbiyesi, yalnızca maddi ihtiyaçlarının karşılanmasından ibaret değildir; doğum öncesinden başlayan, sevgi, adalet ve bilinçli bir dini-ahlaki eğitimle ömür boyu süren kutsal bir sorumluluktur. İşte Kur'an-ı Kerim'in emirleri, Peygamber Efendimizin (sav) örnek rehberliği ışığında çocukların anne baba üzerindeki hakları...
"Mal ve evlatlar, dünya hayatının süsüdür; kalıcı olan iyi davranışlar ise Rabbinin nezdinde hem sevapça daha hayırlı hem de ümit bağlamaya daha layıktır."
Kehf Suresi, 46. ayet
🌿İnsan, yeryüzünün şerefli bir misafiri olarak yaratılış gayesini idrak etmeli ve hayatını bu doğrultuda şekillendirmelidir. Varlık alemini ve içindeki tüm canlıları yoktan var eden Yüce Allah, onların rızkını ve yaşamını sonsuz kudretinde sürdürür. Dünya hayatı geçici bir imtihan meydanıdır ve bu meydanda sahip olduğumuz her şey aslında bize verilmiş birer emanettir.
🌿Kur'an-ı Kerim'de buyrulduğu üzere, mallar ve evlatlar dünya hayatının geçici birer süsüdür. Bu ilahi gerçek, ebeveyn ile evlat arasındaki ilişkinin sadece maddi bağlarla sınırlı olmadığını, çok daha derin bir manevi boyuta sahip bulunduğunu göstermektedir.
"Mallarınız ve çocuklarınız sizin için ancak bir imtihandır; büyük mükafat ise Allah'ın katındadır."
Tegabün Suresi, 15. ayet
🌿Çocuk sahibi olmak, ebeveynler için hem büyük bir lütuf hem de ciddiyetle yürütülmesi gereken ağır bir sorumluluktur. Canlılar arasında yavrusunu bilinçli bir şekilde eğiten, ona hayatı ve değerleri aktaran yegane varlık insandır. Bu süreç, doğum öncesinden başlayıp mezara kadar kesintisiz devam eden uzun bir eğitim yolculuğudur.
"Kişinin ailesi için yaptığı harcama da sadakadır."
Buhari, Megazi, 12
🌿
"Sadakanın en hayırlısı, vereni ve geçindirmekle yükümlü olduğu aile efradını ihtiyaçsız bırakacak şekilde verilendir. Üstteki (veren) el, alttaki (alan) elden hayırlıdır. Sen ilk önce, geçimini sağlamakla yükümlü olduğun kimselerden başla."
Darimi, Zekat, 22
🌿Ebeveynlerin çocuklarına karşı ilk ve en temel vazifelerinden biri, onların maddi ihtiyaçlarını meşru ölçülerde karşılamaktır. Beslenme, barınma, giyim ve sağlık gibi temel gereksinimler eksiksiz gözetilmelidir. Peygamber Efendimiz (sav), kişinin ailesi için yaptığı harcamanın en faziletli hayırlardan biri olduğunu müjdelemiştir.
"Hiçbir baba, çocuğuna güzel ahlaktan daha kıymetli bir miras bırakmamıştır."
(Tirmizi, Birr, 33)
🌿Maddi ihtiyaçların karşılanması kadar, hatta ondan daha da önemli olan husus çocukların terbiyesinde manevi ihtimamdır. Kur'an-ı Kerim'deki "Ey iman edenler! Kendinizi ve ehlinizi, yakıtı insanlar ve taşlar olan ateşten koruyun" (Tahrim, 6) buyruğu, aile bireylerinin sorumluluğunu omuzlarımıza yüklemektedir. Hz. Ali bu ayeti, aile fertlerini Allah'ın emir ve yasakları doğrultusunda eğitmek ve cehaletten kurtarmak olarak tefsir etmiştir.
🌿Eğitim ve öğretim, bireyin hem dünya saadetini hem de ahiret kurtuluşunu garanti altına alan tek yoldur. Günümüz dünyasında ailelerin ihmal edemeyeceği en büyük mesele, yeni nesillerin dini ve ahlaki kültürle donatılmasıdır.
"Hepiniz birer sorumlusunuz ve hepiniz yönettiklerinizden mesulsünüz. Devlet başkanı sorumludur ve yönettiklerinden mesuldür. Evin beyi sorumludur ve yönettiklerinden mesuldür. Evin hanımı da eşinin evinde sorumludur ve yönettiklerinden mesuldür. Hizmetçi de efendisinin malı üzerinde sorumludur ve yönettiklerinden mesuldür."
(Buhari, İstikraz, 20)
🌿Her çocuk İslam fırtatıyla, tertemiz bir potansiyelle dünyaya gözlerini açar. Onları şekillendiren, inanç ve kültür dünyasını inşa edenler ise anne ve babalarıdır. Sevgili Peygamberimiz (sav), bu hadisi babanın ve annenin evlatlarına karşı ne kadar büyük bir mesuliyet taşıdığını açıkça gözler önüne sermektedir.