Operasyon rafa mı kaldırıldı?

Axios haber sitesi İsrail'in endişeleri ve yardımcılarının uyarıları üzerine Trump'ın İran'a yönelik askeri operasyonu askıya aldığını ya da tecil ettiğini duyurdu (Trump delays Iran strikes as aides and Israel raise concerns). Türkçesi yeni bir emre kadar operasyon durduruldu. Trump'ın operasyonu tecil etmesinde birkaç nokta/unsur etkili oldu. Başta, bölge ülkelerinin buna istekli ve hevesli olmamaları. Rejimin gürültülü bir şekilde yıkılması siyasi tsunami etkisi meydana getirerek bölge ülkelerinin istikrarını da etkileyebilir. Bölge ülkeleri yan tesirler üzerinden İran'a bağlılar veya bağımlılar. Türbülansa girme ihtimalleri var. Yan etkilerden birisi rejimin aniden yıkılmasıyla baş gösterecek göç dalgası ve selidir. Bu da bölgede istikrarı olumsuz yönde etkileyebilecektir. Körfez ülkeleri ve Türkiye yeni bir düzensiz göç dalgasına maruz kalmaktan endişe ediyorlar. Körfez ülkeleri Sudan ile İran gergefi arasında kalacaklardır. Türkiye gibi ülkeler bunu 1980 ile 1982 yılları arasında yaşamışlardı. Bu olgu yabancıları değil. Bilhassa Türkiye göçmenlerin adresi ve istikameti haline gelebilir. Bu Türkiye'ye ek sıkıntı bindirir.

İkinci ve asıl neden ise Netanyahu'nun Trump'tan aceleci davranmamasını ve askeri operasyonu tecil etmesini istemesidir. Bunun nedeni İran'ın rövanş vuruşlarına hazır olmamalarıdır. İran'ın karşılık vermesine hazırlıksız yakalanmaları ihtimalidir. Buna uğramaktan çekinen Netanyahu Putin üzerinden İranlı yöneticilere mesaj göndermiş ve saldırma niyetinde olmadıklarını beyan etmiştir. Haziran 2025 tarihinde 12 günlük vuruşma ve atışmalar sırasında İsrail'in demir kubbesi işe yaramaz hale gelmiş ya da pert olmuş ve devre dışı kalmıştı. Bu da İran'ın cevapları karşısında İsrail'i savunmasız bırakıyor. Bir de Trump'ın yardımcıları da diplomasiye şans tanınmasını istiyorlar. Trump gösterilerin coşkusuna kapılarak derhal düğmeye basmak istedi. Kanı kaynasa ve kendisini tutamasa da ağır basan yardımcılarının görüşü daha serinkanlı olmayı gerektiriyor.

ABD'nin de İran'ı vurma hamlesi ve takviminin gösterilere yetiştirilmesi senkronize olamadı ya da hesaplara uymadı. ABD'nin bölgede hazırlığı ve yeterli yığınağı yok. Yığınaklar Venezuela nedeniyle Karayipler bölgesine kaydırılmıştı. Onların toparlanması ve Körfez'e kaydırılması şüphesiz zaman alacaktır. Bu da savunma için İran'a ek süre kazandıracaktır. Kısaca evdeki hesap çarşıya uymadı diyebiliriz.

Kimileri bu argümanların bahane olduğunu Trump'ın İran' sezdirmeden baskın bir saldırı yapabileceğini düşünüyor. Bununla birlikte diplomatik hamlelere İran da kayıtsız kalmıyor ve bunları karşılıksız bırakmıyor. Savaş yerine diplomatik seçeneği yeğleyeceklerini duyuruyor. Bu da askeri darbe sürecini yavaşlatıyor. Ya da seçeneğini zayıflatıyor. Bu durumda savaşa gerek kalmadan nükleer çalışmalara ara verme ve uzun menzilli füze üretimini durdurma konusunda ilerleme sağlanabilir. Bu da tanksız topsuz savaş ya da bedelsiz zafer demektir. Böylece 2003 yılı ve sonrasına geri dönmüş oluruz. Şimdi Lindsey Graham gibi bir zamanlar anti komünist çığırtkanı Senatör McCarthy de bu kış komünizm ABD'ye gelebilir diye nutuk atıyordu. Bush döneminde ise 2003 ile 2010 yılları 'İran bu ilkbahar vurulabilir' ya da ha vuruldu ha vurulacak beklentileri arasında geçti. 16 Amerikan istihbarat teşkilatı hep birlikte nükleer konuda İran'ı akladılar. Askeri operasyon da bu suretle masadan kaldırıldı. İran'da nükleer silah üretilmediğini konu eden bir rapor sonucu İran'ın peşi bırakıldı.

Lakin burada Trump Ukrayna'da olduğu gibi gereksiz bir şekilde İran meselesine karışarak göstericilerin dikkatini dağıttı. Göstericilerin ona, Trump gölge etme başka ihsan istemeyiz' demeleri gerekir. Hala devrim ateşi sönmediyse...

Mustafa Özcan

Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Turkuvaz Medya Grubu’na aittir. Kaynak gösterilse veya habere aktif link verilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı ya da bir bölümü kesinlikle kullanılamaz.
Ayrıntılar için lütfen tıklayın.