Hayatın en güzel demlerinde yanımızda olan çayın öyküsü

◾ 1917 Bolşevik İhtilali'nden önce, mevsimlik tarım işçiliği vazifesiyle Kafkas bölgelerine çalışmaya giden Karadenizliler, yanlarında çay tohumu ve fidanıyla dönmüşlerdi.

◾ Çay, ilk etapta süs bitkisi olarak yetiştirilse de sonraları bir gelir kapısı oldu. Osmanlı beldelerinde ise çay, ilk olarak Batum ve çevresinde 1918 yılında üretildi.

◾ Çayın kıymetini anlayan Rize'nin saygınlarından Hafız Hulusi Karadeniz ve birkaç arkadaşı, 1923-24 senelerinde Batum'dan çay tohumu tedarik ederek Vakkor isimli yaşlı bir Rus işçisinin de katkılarıyla Rize'de çayın denemesini yaptılar.

◾ Bundan sonra dikilen tohumlar iyi ürün verince, devrin bilinen ziraatçılarından Zihni Derin, bölgede çayın atılımı için önemli adımlar attı.

◾ Çay üretimi kanunu başladıktan sonra üreticilerle ilgili ilk kooperatif kuruldu.

◾ 1946'da "Çaycılar Yardımlaşma Kooperatifi" isimli kurum Zihni Derin ve arkadaşları tarafından kuruldu. Bu kooperatiflerin sayısı hızla arttı.

◾ 1947'de üretime başlayan ve makineleri İngiltere'den tahsis edilen Rize Çay Fabrikası, Türkiye'nin ilk çay fabrikası oldu. Çay-Kur (Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü) ise yetiştirme ve işletim kısmını sağlamak amacıyla 1971'de kuruldu.

◾ Karadeniz bölgesinde 1947 yılından 1983 yılına kadar 43 çay fabrikası kuruldu. Bu fabrikalar Rize, Trabzon ve Giresun'da bulunuyor.

◾ Türkiye'de yılda kişi başına düşen çay tüketim oranı ortalama 2,3 kilogram. Dünyanın en çok çay içen milletleri listesinde Türkiye, dördüncü sırada yer alıyor.

◾ Bugün çayın vatanı Doğu Karadeniz'de, kimi zaman bin metreye kadar yükselen, 758 bin dekar alanda çay tarımı yapılıyor.