Arama

Üsküdar'ın sükunet köşesi: Selman Ağa Camii

Bir mekanı güzelleştiren, ruh veren insanlar olduğu kadar yapılardır da... Bilhassa Allah Teala'yı anmak ve ona ibadet etmek maksadıyla inşa edilen camiler şehre ruh katan, muhitin hamurunu yoğuran mukaddes mekanlardır. Üsküdar'ın merkezinde bulunan Selman Ağa Cami'nin, Mihrimah Sultan ve Valide-i Cedid camilerinden daha önce inşa edildiğini ve daha köklü bir tarihe sahip olduğunu biliyor muydunuz? Bu nadide ve kadim Selman Ağa Cami'nin tarihini ve müstesna özelliklerini sizler için derledik.

  • 1
  • 10
Üsküdar'ın tarihi
Üsküdar’ın tarihi

Üsküdar, 1453 yılında Fatih Sultan Mehmet'in İstanbul'u fethetmesinden sonra hızla gelişmeye başlayan kadim bir İstanbul semtidir. Fetihten önce küçük bir Anadolu kasabası niteliğinde iken fetihten sonra bir şehir dokusu oluşturacak ilk nüveler kendini belli etmeye başlar.

◾ Fetihten yaklaşık yarım asır sonra inşa edilen Selman Ağa Camii, bu dokunun izini yakalayabileceğimiz ilk mimari örneklerden biridir. Henüz Mihrimah Sultan ve Valide-i Cedid camileri yok iken, Üsküdar'ı taçlandıran zarif ve sade bir Osmanlı eseridir.

📌Nüve; bir şeyin özü anlamına gelmekle birlikte, çekirdek olarak tanımlanabilmektedir.

Fatih Sultan Mehmet İstanbul'un fethinden sonra şehri nasıl imar etti?

  • 2
  • 10
Selman Ağa Camii tarihi
Selman Ağa Camii tarihi

◾ Selman Ağa Camii, Selmani Pak ile Hakimiyeti Milliye caddelerinin kesiştiği, sahilden gelen misafirleri karşılayan bir noktada bulunmaktadır.

◾ ll. Beyazıd'ın Kapı ve Darüssaade Ağası Selman Ağa tarafından 1506 yılında yapımına başlanan cami, henüz Mihrimah Sultan, Şemsi Paşa ve Valide-i Cedid camilerinin bulunmadığı o tarihlerde Üsküdar'ın merkezinde inşa edilir.

Mihrimah Sultan'ın Devlet-i Aliyye'yi ihya eden hizmetleri

  • 3
  • 10
Selman Ağa Camii'nin Özellikleri
Selman Ağa Camii’nin Özellikleri

◾ Selman Ağa Camii, inşa edildiği yıllarda sahilden gelen insanları misafirperver bir tutum ile karşılamak üzere önemli bir noktaya konumlanmış, etrafındaki küçük adacık yapıdan arındırılarak bir meydan şeklini alıp, misafirlerine nefes alma imkanı tanımıştır.

◾ Caminin plan yapısına baktığımızda kare plana sahip olduğunu, yapı malzemesi olarak duvarlarında taş ve tuğlanın karma bir şekilde kullanıldığını görürüz.

◾ Caminin çatısı, minberi ve son cemaat mahfili ise ahşaptan yapılmış, uzun yıllar boyunca müminlere bir lahza sükûnet bahşeden manevi bir mekan işlevi görmüştür.

  • 4
  • 10
Selman Ağa Camii minaresinin özellikleri
Selman Ağa Camii minaresinin özellikleri

◾ Caminin ahşap olan çatısı pek çok Osmanlı eserinde olduğu gibi kurşunla örtülüdür.

Minaresi ise ince tuğladan oluşur. Minarede aralarda kullanılan kesme taş hatıllar mimari açıdan minareyi güçlü kılıyor ve görsel çeşitlilik sağlar. Caminin 1965'te yaptırılan kesme taş kemerli avlu kapısının sağ tarafında üç yüzlü Horhor Çeşmesi bulunur. Son olarak 1895'te onarımdan geçen caminin yanında bulunan haziresinde Selman Ağa'nın mezarı yer alır.

Hatıl: Genellikle yığma yapılarda karşılaştığımız, yükü tüm yüzeye dağıtarak duvarın yıkılmasını engelleyen, malzemesi ile farklılaşan yatay hat.

  • 5
  • 10
Caminin yanındaki gereksiz yapılardan arınması
Caminin yanındaki gereksiz yapılardan arınması

◾ Cumhuriyet dönemi ile başlayan çarpık kentleşmeden ziyadesiyle etkilenen Selman Ağa Camii, uzun yıllar sonunda etrafı büyük ve daraltıcı yapılarla dolu bir hale gelmişti.

◾ Caminin önüne geçen düzensiz yapıların düzenlenmesi, kaldırılması ve temizlenmesi ile birlikte, meydan tanımlı ve kullanılabilir bir hale getirildi.

◾ Sahile inmeden önce iki yoğun caddeyi rahatlatan bir işaret ögesi ve sükûnet bölgesi oluştu.

2022 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN