Edat nedir? Edat çeşitleri ve özellikleri nelerdir? Edat ile bağlaç arasındaki fark nedir?
Edat veya diğer adıyla ilgeç, tek başına anlamı olmayan kendinden önce gelen kelimeyle ilgi kurabilen sözcüklerdir. Cümlede farklı anlamlar kazanabilen edatlar, dil bilgisinin en temel konuları arasında yer alır. Peki, öğrencilerin en çok karıştırdığı konular arasında yer alan edat nedir? Edatın özellikleri ve türleri nelerdir? Edat ile bağlaç arasındaki fark nedir? İşte edat örnekleri…
Önceki Resimler için Tıklayınız
📌Gibi benzerlik bildiren edattır.
Örnekler:
➡Yorgunluktan yatağa bavul gibi düştüm.(benzerlik)
➡Ben senin gibi iyi birini görmedim. (karşılaştırma)
➡ Zengin biri gibi parasını harcıyor. (benzetme)
➡Yola çıktığı gibi eve varmış. (acelecilik)
➡ Saat dört gibi görüştük. (zaman ilgisi)
➡Dağ gibi adam ne hallere düştü
📌Göre, nazaran, dâir, rağmen gibi edatlardır.
Örnekler:
➡Çok çalışmama rağmen sınavda hedeflediğim başarıyı yakalayamadım.
➡Duyduğuma göre bitirme sınavları bir hafta erken gerçekleşecekmiş.
➡Şirketteki son değişikliklere dâir bilgi almak istiyorum.
➡Sana göre yapılan her şey anlamsız.
📌Miktar edatı, "kadar" kelimesidir.Yer ve yön edatı olan "kadar" ile karıştırılmamalıdır.
Örnekler:
➡Ne kadar zaman olmuş görüşmeyeli.
➡Sürahiyi ağzına kadar doldurdum.
➡O da senin kadar çalışkandır. (eşitlik)
➡ Ay kadar parlak bir yüzü vardı. (benzerlik)
➡Bin kadar kitap bastırdı. (yaklaşıklık)
📌Vasıta edatı İle kelimesidir. İle edatı -le şeklinde ek biçiminde de yazılabilir. Birkaç farklı kullanımı vardır.
Örnekler:
➡ İşin, fiilin, hangi araçla (vasıtayla) yapılacağını, yapıldığını bildirir:
➡ İstanbul'a uçakla gideceğim.
➡İşin, fiilin kimle yapıldığını, yapılacağını bildirir:
➡Bu oyuncağı küçük kardeşimle birlikte yaptım.
➡İşin, fiilin nasıl yapıldığını, yapılacağını bildirerek durum zarfı oluşturabilir:
➡Büyük bir sevinçle yanıma geldi.
➡İşin, fiilin nedenini bildirerek edat tümleci olabilir:
➡Arabanın devrilmesiyle yol trafiğe kapandı.
➡"İle" edatı, bağlaç olan "ile" kelimesiyle karıştırılmamalıdır. Bağlaç olan "ile", "ve" anlamına gelir:
Ali ile Aydın bize geldiler. (bağlaç)
Bu filmi Ali'yle izlemiştim. (edat)