Arama

Hat San’atı’nın büyük isimleri - 42

Hat San’atı’nın büyük isimleri - 42

DERVİŞ MEHMED BİN MUSTAFA DEDE

Babası 'nin (bkz. Hat San'atı'nın Büyük İsimleri-37) hat terbiyesiyle yetişen için, Müstakîmzâde Tuhfe'de şu beyti yazmış:

Şeyh u Dede'ye sülüsde sâlis,

Neshe dahî, perverişde vâris

(Sülüs hattında Şeyh Hamdullah ve Mustafa Dede'den sonra üçüncü gelen Derviş Mehmed, nesih hattındaki ilerleyişde de vâristir).

Derviş Mehmed'in örnek olarak verdiğimiz mushafı hâlen Süleymâniye Kütübhânesi-Fatih 13 numarada mahfuzdur. 1766 zelzelesinden sonra Fatih Kütübhânesi'ni yeniden tesis eden tarafından vakf edildiği mushafın zahriyesinde kayıdlıdır (Resim 1).


Resim 1: Derviş Mehmed mushafının vakfiyesi.

Babası ve büyükbabası ile XVI. asırda hârikulâde bir mertebeye erişen Osmanlı hattına, Derviş Mehmed de olanca gücüyle katkıda bulunmuştur. Kānunî devrinin yâdigârlarından olan bu mushafın tezhîbi de yazısıyla yarış ediyor, dense sezâdır. Klasik tezhîbin ve zer-enderzer üslûbunun uyum içindeki beraberliği, görülen hâşiyeli serlevhada yüzyıllar sonra bile, ilk günkü gibi parıldıyor (Resim 2).


Resim 2: Derviş Mehmed mushafının ser-levhası.

Ferağ kaydında Şaban 964 (Haziran 1557)'da tamamlandığı belirtilen (Resim 3) mushafın sûrebaşı, gül (cüz, hızib, secde, aşere...) tezhibleri de aynı letâfettedir (Resim 4). Bunların rıkā' yazıları tahrirli olarak üstübeç mürekkebiyle yazılmıştır. Kabının dışı, sarı ve yeşil altınla mülemma' (Resim 5), içi ise üstten ayırma tarzında gömme olarak (Resim 6) nefâsetle tasarlanan bu mushafı, hazırlanışından 463 yıl sonra tanıtmanın bahtiyârıyız.


Resim 3: Aynı mushafın ferağ kaydı.


Resim 4: Derviş Mehmed mushafından iki ara sahîfe.


Resim 5: Mushafın alt kabı.


Resim 6: Aynı mushafın kab içi.

Bu mushafın kusursuz olarak saklanması için ebrû kâğıdıyla kaplanmış güzel bir mahfaza da zamanımıza intikal etmişdir (Resim 7).


Resim 7: Aynı mushafın ebrû ile kaplı mahfazası.

Müzesi Kütübhânesi-EH 70'de 968/1560 tarihli bir başka mushafı bulunan Derviş Mehmed, gözleri şehlâ olduğu için, yakından yazarmış. Takrîben 1593'de vefat edince, Karacaahmed kabristanında, ceddinin yakınına defn olunmuştur; kabri şimdilerde belli değildir.

Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Turkuvaz Medya Grubu’na aittir. Kaynak gösterilse veya habere aktif link verilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı ya da bir bölümü kesinlikle kullanılamaz.
Ayrıntılar için lütfen tıklayın.
2020 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN