Arama

medeniyetinin hassasiyeti 'taşlarda' gizli

Osmanlı medeniyetinin hassasiyeti 'taşlarda' gizli

döneminde cami duvarlarına oyularak yapılan "sadaka ve yitik taşları" ile kuş evleri, Osmanlı'nın toplumsal ilişkilerdeki nezaket ve hassasiyeti günümüz insanına kılavuz olmaya devam ediyor.

'nın toplumsal ilişkilerdeki nezaket ve hassasiyetinin yanı sıra o dönem canlıya verilen değeri gözler önüne seren gelenek ve uygulamalar, yeni nesillere yol gösteriyor.

Cami duvarlarına oyularak yapılan; yardımlaşmanın gizliliğini esas alan "sadaka taşları", güven duygusunun pekiştiği "yitik taşları" ve canlıyı koruma duygusuyla yapılan "kuş evleri", Osmanlı medeniyetinin, insana ve hayvana verdiği önemin göstergesi olarak öne çıkıyor. Hoşgörü ve adaleti ile nam salan Osmanlı Devleti'nin başkentlerinden 'nin camileri de bu geleneklere ait izler taşıyor.

Edirne Vakıflar Bölge Müdürü Osman Güneren, yaptığı açıklamada, Osmanlı'daki hassaslığın zirvesindeki toplumsal uygulamaların pek çoğunun Edirne'de görülebildiğini söyledi.

Osmanlı'nın, İslam dinindeki sadaka kültürünü, "alan elin veren eli görmemesi" prensibiyle sadaka taşlarında buluşturduğunu anlatan Güneren, "Ayet ve hadislerde her zaman sadaka verilmesi tavsiye edilmiştir. Ancak sadaka verilen kişinin rencide edilmemesi gerekir. Ecdadımız bu hassasiyeti ibadethanelere sadaka taşları ile çözmüş" dedi.

Sadaka taşlarının, genelde caminin görülmeyen yerlerine mermer sütunun içi oyularak oluşturulduğunu ifade eden Güneren, uygulamaya, sadakayı bırakanın da alanın da birbirini görmediği bir işlev kazandırmanın, Osmanlı'nın adaletinde gizli olduğunu vurguladı.

Yitik taşlarının da sadaka taşı gibi güzel bir uygulama olduğunu anlatan Güneren, "Sadaka taşına benzer mahiyette bir de yitik yeri, yitik taşı dizayn edilmiş. 'nde saray hamamına olan köşede yitik yeri mevcut. O çağlarda insanlar buldukları eşyaları, kıymetli eşya olabilir, para, altın olabilir, bunları sahibinin bulmasını teminen yitik taşına bırakıyorlar. Kayıp eşyası olan da buraya bakıyor. Bu da güzel bir uygulama." diye konuştu.

HER CANLIYI DÜŞÜNEN BİR MEDENİYET

Güneren, Osmanlı medeniyetinin sadece insanları değil diğer canlıları da düşünen bir medeniyet olduğuna işaret etti.

Camilere yapılan kuş evlerinin buna en güzel örnek olduğunu vurgulayan Güneren, Selimiye Camisi ağırlık kulelerine yapılan kuş evlerinin, hala kuşlar tarafından kullanıldığının altını çizdi.

2019 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN