Osmanlı vakıf sözlüğü

◾ İnsanın içindeki en güzel duygulardan merhamet, sevgi ve hayırseverliğin vücut bulmuş hali olan vakıflar, İslam toplumlarının gelişmesinde ve toplumsal bütünlüğü sağlamasında önde gelen etkenlerden olmuştur.

◾ Tarih boyunca insanoğlunun birbirine yardım etme duygularının kurumsallaşması olarak da ifade edebileceğimiz vakıflar, büyük bir medeniyet hamlesi olarak karşılık bulmuştur.

VAKIFLARIN GÖREVLERİ

◾ İslam medeniyetinin en büyük ve görkemli şubelerinden biri olan Osmanlılar vakıf müessesini önemser ve öne çıkarır. Öyle ki Osmanlılar toplumun hemen her ihtiyacını vakıflar aracılığıyla karşılamıştır.

◾ Hz.. Peygamberin (SAV) sadaka-i cariye anlayışı ile vakıf kültürüne yaklaşan Devlet-i Aliyye'de hanedan kadar yönetici sınıfı ve halk da uçsuz bucaksız toprakları vakıf eliyle kalkındırmıştır.

◾ İcâre

↪ Gelir getirecek vakıf malları olan akarların kiraya verilmesi anlamına gelir.

◾ Kayyım

↪ Mütevelli anlamını da taşıyan kayyım kavramı daha çok vakıf görevlilerini ifade eder.

◾ Vakf-ı Mazbut

↪ Devletin idare ettiği vakıflar için kullanılan tabirdir.

KUDÜS'TE OSMANLI VAKIFLARI

◾ Vakf-ı sahih

↪ Her türlü maddi varlığın vakfa ait olduğu vakıflardır. Bu vakıf türünde menul ve gayri menkul vakfın malıdır.

◾ Vakf-ı gayri lâzım

↪ Feshedilmesi mümkün olan vakıfları ifade eder.

◾ Vakf-ı fuzûlî

↪ Bir kişinin sahip olmadığı bir malı vakıf haline getirmesidir.

◾ Vakf-ı ehli

↪ Çocuklar ve çocukların çocukları gibi yakın akrabadan şahıslara ait olan vakıflar için kullanılır.

◾ Cihet

↪ Osmanlı bir vakıf medeniyetiydi. Bu aynı zamanda vakıfların çok fazla eleman çalıştırması anlamına geliyordu. Vakıf çalışanları için cihet mefhumu kullanılırdı. Cihetler ilmiye ve bedeniyye olarak ikiye ayrılır.

◾ Hademe-i Vakf

↪ Vakıflarda hizmet eden, çalışan görevliler için kullanılır.

◾ Hayrat

↪ Rıza-i ilahiyi hedef alarak yapılan eserler hayrat olarak anılır.

OSMANLI'DA VAKIF KÜLTÜRÜNÜN ÖNCÜSÜ OLAN 6 SULTAN