Rahman’ın has kulları
Hayat rehberimiz Kur'an-ı Kerim'de Allah Teala pek çok önemli mevzuya temas eder. Haram ve helaller başta olmak üzere tüm meseleler Kur'an-ı Kerim'de anlatılmıştır. Müminlere düşen Allah Teala'nın kelamı üzerinden ibret alır ve hayatlarını idame etme gayreti içinde olurlar. Sizler için Furkan Suresi 63-75. ayetler arasında zikredilen Rahman'ın has kullarının vasıflarını araştırdık.
◾ Allah Teala Kur'an-ı Kerim'de pek çok husustan bahseder. Bunların zikredilmesi noktasında pek çok görüş olsa da genel kanı kulların ibret almasıdır.
◾ Bitiş bölümü on dokuzuncu cüzde bulunan, Mekki surelerden olan ve Allah Teâlâ'nın yüceliğini, evrendeki hükümranlığının mutlaklığını savunan Furkan Suresi'nin son tarafında önemli sıfatlar bulunur.
◾Surenin son kısmında Allah Teala'nın has kulları ve vasıfları şu şekillerde anlatılır:
↪ Onlar mütevazıdır.
↪ Cahillerle tartışmazlar, onlara selam der ve geçerler.
↪ Geceleri (teheccüt namazında) Rablerine secde ederler ve kıyamda dururlar.
↪ Dua ederler.
↪ Harcamaları dengelidir; ne israf ederler, ne de cimrilik ederler.
↪ Allah'ın haram kıldığı cana kıymazlar ve insan öldürmezler.
↪ Zina etmezler.
↪ Hata ettiklerinde ve günah işlediklerinde hemen tövbe ederler ve hatada ısrar etmezler.
↪ Yalancı şahitlik yapmazlar.
↪ Boş/faydasız şeyleri vakarlı bir şekilde terk ederler.
↪ Rablerinin ayetleri hatırlatıldığında kör ve sağır gibi davranmazlar (hemen itaat ederler).
Rahmân'ın has kulları yeryüzünde vakarla yürüyen, cahiller onlara laf attığı zaman, "selâm" deyip geçen kullardır. Gecelerini rablerine secde ederek, huzurunda durarak geçirirler. "Ey rabbimiz, derler; bizi cehennem azabından uzak tut; çünkü onun azabı bitip tükenme bilmez. O cehennem ne kötü bir yerleşme ve kalma yeridir!"
Furkân Suresi 63-66 Ayetler
Furkân Suresi 63-66 Ayetler Tefsiri
◾ Buraya kadar geçen âyetlerde inkârcıların çeşitli bâtıl inançları; yanlış, haksız ve zararlı davranışları zikredilerek eleştirildikten sonra sûrenin neticesi mahiyetindeki bu son âyetler grubunda da Allah'ın sevdiği kulların üstün nitelikleri özetlenerek bir tür karşılaştırma yapılmaktadır. Burada nitelikleri sıralanan "kullar", belirtilen iyi özellikleri dolayısıyla Allah'ın rahmet ve sevgisini kazandıkları için O'nun rahmân ismine izâfe edilerek anılmışlardır. Bu sebeple "ibâdü'r-rahmân" tamlamasını "rahmânın has kulları" şeklinde vermeyi uygun bulduk. "Ağır başlılık" şeklinde çevirdiğimiz 63. âyetteki hevn kelimesi, tefsirlerde genellikle "sekînet, vakar, rıfk (yumuşaklık), tevazu" ve bu anlamların hepsini içeren hilm kavramıyla açıklanmış; bunun, Kur'an'ın sık sık atıfta bulunduğu, Câhiliye Arabı'nın temel karakteri olan "kibirli, gururlu, zorba" anlamındaki müstekbir kelimesinin zıddı olduğu belirtilmiştir (meselâ bk. Taberî, XIX, 33; Zemahşerî, III, 103).
Yine o iyi kullar, harcama yaptıkları zaman ne saçıp savururlar ne de cimrilik ederler; harcamaları bu ikisi arasında mâkul bir dengeye göre olur.
Furkân Suresi 67. Ayet
Furkân Suresi 67. Ayet Tefsiri
◾ Gerek bu âyette gerekse bundan sonraki âyetlerde "rahmânın has kulları"nın yani müslümanların ne gibi kötülüklerden uzak durdukları anlatılırken dolaylı olarak "Ama ey inkârcılar, siz bunların hepsini yapıyorsunuz" şeklinde örtülü bir eleştiri de getirilmektedir. Tefsirlerde çoğunlukla israf, nicelikteki aşırılıktan ziyade nitelikteki aşırılık, yani "Allah'ın rızâsına uygun olmayan, O'na isyan sayılan yollara, sağduyunun ve kamu vicdanının uygun bulmadığı şekillerde harcamada bulunmak"; cimrilik ise "imkânları elverdiği halde Allah rızâsına uygun olan yerlere harcama yapmaktan kaçınmak" şeklinde açıklanmıştır.
Onlar, Allah ile birlikte başka bir tanrıya tapmazlar; haksız yere, Allah'ın dokunulmaz kıldığı insan hayatına kıymazlar, zina etmezler. Zira (bilirler ki) bunları işleyen kimse cezasını bulacak.
Furkân Suresi 68. Ayet
Furkân Suresi 68. Ayet Tefsiri
◾ Her türlü iyilik, Allah'ın birliğini kabul edip yalnız O'na kulluk ederek, O'nun hoşnutluğunu gözeterek, herhangi bir çıkar peşinde olmadan, bir ibadet anlayışı ve özverisiyle yapıldığı takdirde Allah katında değer kazanacağı için âyette tevhid inancına vurgu yapılmakta; özellikle bu inançla insan hayatına saygı ve zinadan sakınma yani iffet ve namus duygusu arasında ilişki kurulmakla da imanın ahlâk üzerinde etkili olduğu, imanla ahlâk arasında kesin bir ilişki bulunduğu ima edilmektedir.
