Arama

Mehmet Akif'in şiirlerindeki sömürgeci Batı’ya meydan okuma

İstiklal Marşı başta olmak üzere Mehmet Akif'in birçok şiirinde Batı'nın emperyalist anlayışına büyük bir başkaldırı vardır. Akif, Batı karşısında ezilen veya Batı'nın kayıtsız şartsız bütün unsurlarını gözü kapalı kabul eden dönemin aydınlarının aksine, İslam ruhunu yeniden diriltmek uğruna büyük mücadeleler verdi. Şiirlerinde Batı'nın Osmanlı'yı sürüklediği felaketlere değinen Akif, çözüm reçetelerini yine İslami referanslar üzerinden sundu. Gelin, Akif'in "tek dişi kalmış canavar" diye tanımladığı Batı medeniyetine olan bakışına yakından şahitlik edelim.

Sesli dinlemek için tıklayınız.
  • 1
  • 17
AKİF, BATI ELEŞTİRİSİNİ İSLAMCILIK DÜŞÜNCESİ ÜZERİNDEN İNŞA ETTİ
AKİF, BATI ELEŞTİRİSİNİ İSLAMCILIK DÜŞÜNCESİ ÜZERİNDEN İNŞA ETTİ

📌 Osmanlı'nın en zorlu yıllarında yaşayan Mehmet Akif Ersoy, çağının sorunlarına kayıtsız kalmadı bilakis hayatını İslam kültüründeki sorunlara çözümler arayarak geçirdi.

➡ Akif'in yaşadığı dönemde Osmanlı topraklarında Batıcılık, Türkçülük ve İslamcılık olarak da birtakım fikir cereyanları ortaya çıkmaya başlamıştı. İslamcılık düşüncesine mensup olan Akif, bu uğurda büyük mücadeleler verdi. Yalnızca İslam'a sarılarak kurtuluşa erişilebileceğini savundu. Akif, memleketin en zor yıllarında birçok aydının aksine kalemine sarılmış gerek edebi gerekse fikri birçok eser vermişti. Milleti için sunduğu çözüm önerileri, Batı'dan devşirme değil bizzat bu topraklar için hazırlanmış özel "reçeteler"di.

Çok yönlü bir şair portresi: Mehmet Akif Ersoy

  • 2
  • 17
KURTULUŞ REÇETESİ: KUR’AN-I KERİM’E SARILMAK
KURTULUŞ REÇETESİ: KUR’AN-I KERİM’E SARILMAK

📌 Akif, bilim, teknoloji ve gelişmişlik düzeyi anlamında Batı'dan geride olmamızın sebebini, İslam'dan uzaklaşmada buldu. Osmanlı'nın içine düştüğü felaket; Kur'an-ı Kerim'den ve sahih İslam kaynaklarından uzaklaşmaktı! Kur'an'ı şiirlerinin asıl kaynağı haline getiren Akif, şahsi hayatında Kur'an merkezli bir yaşamı ön görüyordu.

➡ Akif, Batı medeniyeti hakkındaki düşüncelerini ekseriyetle İslamcılık çerçevesinden oluşturdu. İslamcılık, Batıcılık'a karşı şairin sonuna kadar savunduğu bir düşünceydi. İslami değerlerden uzaklaşmak Akif'e göre bizi felakete sürükleyen ana sebepti.

Fikriyat'ta yer alan edebiyat konulu podcastlerimizi dinlemek için tıklayın

  • 3
  • 17
AKİF’E GÖRE BATI’NIN “YÜZ”LERİ
AKİF’E GÖRE BATI’NIN “YÜZ”LERİ

📌 Akif'e göre Batı'nın birbirinden çok farklı iki yüzü vardır. Biri bilim ve teknoloji anlamında ilerlemiş medeni yüzü; diğeri ise emperyalist, ahlaksız ve erdemden yoksun yüzü… Akif, Batı ile ilgili düşüncelerini bu iki açıdan inceler.

➡ Batı'nın vahşi yüzünü İstiklal Marşı'nda da ifade ettiği gibi "Tek dişi kalmış canavar..." olarak betimler. Bu sebeple Batı'yı hiçbir şekilde "medeni" olarak tanımlamaz.

Safahat kitabını okumak için tıklayınız

  • 4
  • 17
İSTİKLAL MARŞI’NDA BATI’NIN GERÇEK YÜZÜ
İSTİKLAL MARŞI’NDA BATI’NIN GERÇEK YÜZÜ

Akif'in Batı'nın gerçek yüzünü gösterdiği en önemli şiiri elbette şairin geniş kitlelerce tanınıp sevilmesini sağlayan İstiklal Marşı'dır.

📌 Akif'in Batı anlayışı bağlamında en dikkat çeken dizesi hiç kuşkusuz "Medeniyet dediğin tek dişi kalmış canavar" dizesidir. Akif, Emperyalizm yoluyla dünyaya fesat yaymaya çalışan Batı'ya karşı en büyük tokadı İstiklal Marşı'ndaki işte bu dizeyle atmıştır. İstiklal Marşı'nda Batı'ya karşı "iman dolu" bir savaşa giren bu milletin ta kendisidir.

📌Akif, "Arkadaş yurduma alçakları uğratma sakın" diye haykırırken, Batı'nın vatanlarını işgal etmemesi adına milleti topyekun mücadeleye davet eder. "Garbın afakı"nı saran çelik zırhlar; milletin iman dolu göğsünden üstün değildir.

İstiklal Marşı'nda da yer aldığı gibi savaşılması gereken işte Batı'nın bu vahşi yüzüdür. Akif, milli ruhumuzu yeniden canlandıran İstiklal Marşı'nda Batı'nın sömürgesiyle karşı karşıya kalan bu toprakların her ne olursa olsun iman gücü ile kurtuluşa ereceğini ifade etmiştir. Emperyalist Batı'dan kurtulmanın yolu, asırlar boyunca şehitlerin kanıyla sulanmış bu topraklardaki İslam bilincini diriltmektir.

Fikriyat'ın e-dergi platformundan kültür sanat dergilerine ulaşmak için tıklayın

  • 5
  • 17
AKİF’İN MEDENİYET TASAVVURU
AKİF’İN MEDENİYET TASAVVURU

📌 Öncelikle kavranması gereken mevzu Akif'in medeniyete karşı olmadığı düşüncesidir. Medeniyet kavramını çok önemseyen Akif, bu kavramın sömürgeciliğe alet edilmesini asla kabullenemez. Pek çok medeniyet ve kültürün sonunu getiren, Batı'nın bu sömürgecilik anlayışıdır. Batı'ya karşı temkinli bir şekilde yaklaşan Akif'e göre Batı'nın tekniği alınmalı, kültüründen ise tamamen uzak durulmalıdır. Terakki şiirinde bu durumu şöyle izah eder:

"Başka yerlerde taharrîye heveslenmeyiniz.
Onu kendinde bulur yükselecek bir millet;
Çünkü her noktada tâklid ile sökmez hareket.
Alınız ilmini Garb'ın, alınız san'atini;
Veriniz hem de mesâinize son sür'atini"

Mehmet Akif'in bestelenen şiirleri

2021 Fikriyat. Tüm hakları saklıdır.
BİZE ULAŞIN