Hayatı çocukların gözünden anlatan romanlar

J.D. Salinger'in tek romanı "Çavdar Tarlasında Çocuklar – The Cather in the Rye" (1951), ergenlik döneminde olan on yedi yaşındaki bir gencin bocalama evresi ve hayata adaptasyon sürecini anlatılır. Sallinger, ilk ve tek romanında kısaca diğer hikâyelerinde yer alacak olan aileden, bir çocuğun kendi çocukluğuna duyduğu özlemden ve bireysel yalnızlıktan bahseder.

Holden, okuldan atılmış bir gençtir. Noel öncesi New York'da geçen birkaç avare gününü, yaşadığı çelişkileri, insanlara ve hayatı kavrama çabası, insanlarda gördüğü yapaylıktan tiksinmesini anlatıcı ağzından verir. Holden'in iç dünyası ile dış dünyadaki yaşadığı çelişkiler üzerinden roman kurgulanmış. Holden'in özünde şeffaflık, kendi olma ve masumiyet vardır ama yaşamda mücadelede tam tersi bir davranış kalıbına tanık olur, iki kutup arasında kendine yol çizmeye çalışan bir ergenin kıvranışına, kendi yaşamıyla toplum yaşamı arasındaki çelişkiye dikkat çekilir.

Kitabı incelemek ve satın almak için tıklayın…

"Hoşça git," dedi tilki. "Vereceğim sır çok basit: İnsan ancak yüreğiyle baktığı zaman doğruyu görebilir. Gerçeğin mayası gözle görülmez." Küçük Prens unutmamak için tekrarladı: "Gerçeğin mayası gözle görülmez."

Küçük Prens (Saint-Exupéry 1943), bir çocuğun gözünden, yetişkinlerin değer yargılarını inceden alaya alır. Dünya edebiyat tarihinin en önemli eserlerinden biri olan Küçük Prens, 250'den fazla dile çevrilip 11 kez filmi çekildi. Antoine de Saint-Exupery'nin bu başyapıtı, 140 milyondan fazla satıldı. Kitap, sadece çocuklara nasıl 'yetişkin' olunacağını değil aynı zamanda yetişkinlere de nasıl "iyi" yetişkin olması gerektiğini hatırlatır.

Küçük Prens, B 612 diye bilinen bir asteroidden gelmektedir. Gezegeni hakkında bilgi verirken şunları söyler: "Bu asteroidi ilk kez 1909 yılında bir Türk gökbilimci gözlem yaparken görmüş. Bu buluşunu hemen Uluslararası Gökbilimi Toplantısı'nda büyük bir heyecanla sunmuş, ama adamcağız şalvar, cepken ve fes giyiyor diye onun söylediklerine hiç kimse değer vermemiş. Büyükler böyledir işte..."

Kitabı incelemek ve satın almak için tıklayın…

19. yy'da, İngiltere'de bir efsane gibi okurlarını büyüleyen Charles Dickens, dünya edebiyatının dâhileri arasında sayılır. Ülkesinde kimsesiz çocukların çektiği acılardan çok etkilenen yazar, hemen hemen kaleme aldığı her eserde çocukları merkeze taşımıştır. Charles Dickens, Büyük Umutlar (1860)'ın unutulmaz kahramanı Pip'in gözünden, yetişkinlerin dünyalarıyla ve değer yargılarıyla alay eder. Buradaki yetişkinlerden Pip'in eniştesi Joe Gargery'yi ayırmak gerekir; zira Joe, Pip'in tek dostu ve adeta suç ortağıdır. Pip, onun için, " Joe bana hep iri yapılı bir cins çocukmuş gibi gelirdi. Onu kendimle bir tutardım" (2009: 6) der. Pip'in yazgısı, onu sonsuz bir mutluluğa götürecek midir? Size kendisi anlatacak. Tabii, Bay Dickens'ın sözcüsü olarak...

Kitabı incelemek ve satın almak için tıklayın…

1960 yılında yayımlandığından bu yana bütün edebiyatseverlerin gönlünde özel bir yer edinen, Pulitzer ödüllü Bülbülü Öldürmek Amerika'nın güneyinde yaşanan ırkçılığı ve eşitsizliği bir çocuk kahramanın, Scout Finch'in gözünden anlatıyor. Harper Lee, kullandığı yalın ama çarpıcı dil aracılığıyla adalet, özgürlük, eşitlik ve ayrımcılık gibi hâlâ güncel temaları, Scout'un büyüyüş öyküsüyle birlikte dokuyarak, iyilik ve kötülüğü hem bireysel hem de toplumsal düzeyde mercek altına alıyor.

Harper Lee'nin Bülbülü Öldürmek (1960)'inde, sekiz yaşındaki Scout, önce Güney'in bir temsilcisi olarak karşımıza çıkar. Romanın başlarında Güney'in darkafalılığını ya da sınıf kibrini, hatta ırkçılık izlerini görebildiğimiz Scout, babasından öğrendikleriyle ve babası bir zenciyi savunduğu için maruz kaldığı ırkçı saldırıların etkisiyle bu genel kültürel etkiden sıyrılacaktır. Öğrenilmiş olanlar bir yana bırakıldığında önyargısız bir şekilde dünyaya bakacak, örneğin haksız yere suçlanan zenci için acı duyabilecektir. Çocuk anlatıcı bunu başarmakla kalmaz, bizi aynı zamanda kendi önyargılarımızı ve değerlerimizi sorgulama noktasına getirir. Yazarın hikâyesini bir çocuğa anlattırmasında kuşkusuz rolü olan bir faktördür bu.

Kitabı incelemek ve satın almak için tıklayın…

Bukowski'nin ailesine, çocukluğuna, lise yıllarına dair, hayatı kavrayışını konu ettiği romanıdır

"İlgi duymuyordum. Hiçbir şeye ilgi duymuyordum. Nasıl kaçabileceğime dair hiç fikrim yoktu. Diğerleri yaşamdan tat alıyorlardı hiç olmazsa. Benim anlamadığım bir şeyi anlamışlardı sanki. Bende bir eksiklik vardı belki de. Mümkündü. Sık sık aşağılık duygusuna kapılırdım. Onlar adna uzak olmak istiyordum.Gidecek yerim yoktu ama. İntihar? Tanrım, çaba gerektiriyordu. Beş yıl uyumak istiyordum ama izin vermezlerdi."

Kitabı incelemek ve satın almak için tıklayın…

Sekiz kitaptan oluşan bu dizinin yazarı Goscinny, arkasında birbirinden güzel yapıtlar bırakarak, 1978 yılında öldü. Yazarken hep ünlü çizerlerle çalıştı. Ünlü Red Kit'i yaratan ve çizen Morris, bir ara Goscinny ile tanıştı. O günden sonra da Red Kit'i hep Goscinny yazdı. Morris de çizdi. Red Kit'in asıl ünü bu buluşmadan sonradır. Red Kit, bu kahramana Türkiye'de takılan bir addır. Özgün adı Lucky Luke'tur. Goscinny, daha sonra yine hepimizce bilinen ünlü Asteriks'i yarattı. O da çok sevilen bir dizi oldu. Ama Goscinny'nin en büyük yapıtı Pıtırcık'tır. Pıtırcık adı da Türkiye'de takılmıştır. Onun özgün adı da Le Petit Nicolas'dır. Ünlü Fransız çizeri Sempé birbirinden sevimli küçük çocuklar topluluğundan oluşan Pıtırcık dizisini, kendine özgü çizgileriyle süsledi ve ölümsüzleştirdi. Pıtırcık, yani Küçük Nikola, cin gibi zeki, biraz haşarı, iyi yürekli, alabildiğine sevimli bir küçük çocuk. Daha ilkokul öğrencisi. Kendisi gibi birbirinden tatlı bir sürü de arkadaşı var.

Kitabı incelemek ve satın almak için tıklayın…

Oliver Twist, düşkünler evinde dünyaya gelmiş ve yetim kalmış bir çocuktur. Daha fazla yemek isteme cesaretini gösterdiği için düşkünler evinden kovulur ve bir cenaze levazımatçısının yanına girer. Orada da kötü muamele görünce kaçar, ama bu kez de yankesici Fagin ve çetesinin eline düşer. Yeraltı dünyasının acımasız ortamında korkunç Fagin'in pençesinden kurtulmak için akıl almaz serüvenlere atılan Oliver'ı hiç ummadığı bir gelecek beklemektedir...

1830'lardan sonraki İngiliz edebiyatında Charles Dickens'in "Oliver Twist"i (1838) ilk çocuk bakış açısıyla yazılmış romandır. Bu romanda Victoria dönemi İngiltere'si proleterleşmesini, emekçi sınıfın yaşadığı kent kıyılarında yığılmasını, eşitsizliklerin derinleştiği, yoksulluğun arttığı Londra sokaklarında gezdirirken güçlü olmayan çocukların, yaşlı ve kadınların fazlasıyla hırpalandığı bu toplumu çocuk bakışıyla gözlemler. 1850'de yazılan "David Copperfield"de yazar kendi çocukluğunu anlatmıştır. Çocukluk dönemiyle başlayan roman gençlik ve yaşlılık dönemiyle devam eder. O günkü Victoria döneme dair akıcı bu romanda yine mutsuz yaşanan çocukluk okuru yüreğini sızlatır.

Kitabı incelemek ve satın almak için tıklayın…