Kunduracı Göğsü Nedir? Kalp Sağlığını Nasıl Etkiler?
Halk arasında kunduracı göğsü olarak bilinen pektus ekskavatum hastalığı sadece görünümü etkilemiyor, kalp ve akciğer sağlığını da tehdit ediyor. Biruni Üniversitesi Göğüs Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. Uğur Temel, göğüs kafesindeki çöküklüğün özellikle ergenlik döneminde belirginleştiğini ve ileri vakalarda hayati organlara ciddi baskı oluşturduğunu açıkladı. Hastalar koşarken, merdiven çıkarken nefes darlığı ve çabuk yorulma yaşayabiliyor. Uzmanlar, belirtilerin görüldüğü durumlarda mutlaka kalp ve akciğer fonksiyonlarının değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Modern minimal invaziv cerrahi yöntemlerle başarılı tedavi mümkün.
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göğüs Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. Uğur Temel, halk arasında "kunduracı göğsü" olarak bilinen pektus ekskavatum hastalığının sadece kozmetik bir sorun olmadığını, ileri derecedeki çöküklüklerin kalp ve akciğerler üzerinde ciddi baskıya yol açabileceğini açıkladı. Göğüs kemiği ve ön göğüs duvarının içe doğru çökmesiyle ortaya çıkan bu göğüs duvarı deformitesi, bazı kişilerde hafif düzeyde kalırken, özellikle ergenlik dönemindeki hızlı büyümeyle birlikte daha belirgin hale gelebiliyor. İleri vakalarda ise göğüs kafesinin görünümünün yanı sıra göğüs boşluğundaki kalp ve akciğer gibi hayati organlar da bu durumdan olumsuz etkilenebiliyor.
Doç. Dr. Temel, deformitenin derecesi arttıkça göğüs boşluğundaki yapılara baskı oluşabileceğini, özellikle kalbin sağ bölümlerinde basının meydana gelebileceğini ve akciğerlerin genişleyebileceği alanın azalabileceğini vurguladı. Pektus ekskavatumu bulunan birçok kişi herhangi bir fiziksel yakınma yaşamasa da, deformitenin derecesine bağlı olarak bazı hastalarda günlük aktiviteler ve egzersiz kapasitesi etkilenebiliyor. Özellikle koşarken, merdiven çıkarken veya spor yaparken yaşıtlarına göre daha çabuk yorulma, nefes darlığı, göğüste ağrı veya baskı hissi ve çarpıntı gibi şikayetler görülebiliyor. Uzmanlar, bu belirtilerin tamamının nedeni pektus ekskavatum olmasa da, belirgin bir göğüs duvarı deformitesiyle birlikte ortaya çıkıyorsa kalp ve akciğer fonksiyonlarının mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.
Göğüs kafesindeki çöküklük doğumdan itibaren fark edilebilse de, bazı çocuklarda küçük yaşlarda çok belirgin olmayabiliyor. Ergenlik çağında hızlı boy uzaması ve göğüs kafesinin gelişimi sırasında deformitedeki artış daha kolay fark edilebiliyor. Bu dönemde yalnızca görünüm değil, çocuğun spor yaparken zorlanıp zorlanmadığı, nefes darlığı veya çabuk yorulma yaşayıp yaşamadığı da dikkatle gözlemlenmelidir. Deformite aynı zamanda çocuk ve gençlerin beden algısını da etkileyebiliyor; bazı gençler göğüslerinin görünümü nedeniyle yüzme ve spor gibi aktivitelerden uzaklaşabiliyor ve sosyal ortamlarda rahatsızlık hissedebiliyor.
Tanıda öncelikle göğüs kafesinin fizik muayeneyle değerlendirildiğini belirten Doç. Dr. Temel, gerekli görülen hastalarda bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans görüntüleme, solunum fonksiyon testleri, elektrokardiyografi, ekokardiyografi ve kardiyopulmoner egzersiz testlerinden yararlanılabileceğini açıkladı. Tedavi kararının kişiye özel verilmesi gerektiğine dikkat çeken uzman, "Her göğüs çöküklüğü ameliyat edilmek zorunda değildir. Deformitenin derecesi, hastanın yaşı, şikayetleri, kalp ve akciğerlerin etkilenip etkilenmediği ve kişinin yaşam kalitesi birlikte değerlendirilmelidir" dedi. Hafif vakalarda takip yeterli olabilirken, uygun hastalarda minimal invaziv cerrahi yöntemlerle göğüs duvarı deformiteleri düzeltilebiliyor. Cerrahinin amacının yalnızca göğüs kafesinin dış görünümünü değiştirmek değil, aynı zamanda göğüs kemiğinin daha normal anatomik konuma getirilmesiyle göğüs boşluğu içerisindeki baskının azaltılması olduğu vurgulanıyor.