Çanakkale Savaşı'nın gazi kaleleri ayağa kaldırılıyor

Restorasyonu tamamlandıktan sonra, Türkiye'nin ilk 'yaşayan müze' kalesi olarak ziyarete açılan Kilitbahir Kalesi'nin ardından, çalışmaları son aşamaya gelen Seddülbahir ve Bigalı kaleleri de yakın zamanda ziyaretçilerini ağırlayacak.

Ziyaretçiler savaş yorgunu gazi kaleleri gezerken, 'Çanakkale Geçilmez' destanının yazıldığı tarihin en kanlı savaşının izlerine tanıklık edecek. Alan Başkanı İsmail Kaşdemir, Çanakkale'nin dünyada en fazla kaleyi içinde bulunduran kaleler şehri olduğunu söyledi.

Çeşitli kültürlere ev sahipliği yapan Çanakkale kenti ve boğazı, jeopolitik önemi nedeniyle tarih boyunca hep Avrupa ve Anadolu yakasında yaptırılan kalelerle korundu. Tarihin en kanlı savaşları arasında yer alan ve Mehmetçiğin kahramanlığı sayesinde 'Çanakkale Geçilmez' destanının yazıldığı Çanakkale Savaşları'nda, Gelibolu Yarımadası'ndaki Seddülbahir, Kilitbahir ve Bigalı kaleleri de boğazın güvenliğinde çok önemli rol oynadı. 103 yıl önce 'yedi düvel'e karşı Mehmetçik ile beraber karşı koyan kaleler, isabet eden top atışlarıyla gazi oldu. Savaşın yanı sıra coğrafi koşullar nedeniyle yorgun düşen kaleleri ayağa kaldırmak için ise Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı seferberlik başlattı.

Restorasyonu 7 yıl süren Kilitbahir Kalesi, Türkiye'nin ilk yaşayan müze kalesi olarak 18 Mart günü Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından ziyarete açıldı. Fatih Sultan Mehmet tarafından 1462-1463 yıllarında boğazın en dar yerindeki Kilitbahir Köyü'nde yaptırılan üç yapraklı yonca biçimindeki kale, ihtişamlı görüntüsüyle boğazdan geçen gemileri selamlarken, ziyaretçilerini de kahramanlıklarıyla gururlandırıyor. Kilitbahir Kalesi'ndeki Sarı Kule ve 7 kattan oluşan Ana Kule'de, Piri Reis'in hayatından kale içindeki günlük yaşama, Osmanlı kalelerinin mimarisinden savunmasına, ticaretten ibadete kadar her şey, bugünün teknolojisiyle ziyaretçilere anlatılıyor.

Çanakkale Boğazı'nı geçmek isteyen itilaf devletlerinin gemilerinden atılan top mermileriyle ilk bombalanan ve ilk şehitlerin verildiği yer olan tarihi Gelibolu Yarımadası'ndaki Seddülbahir Kalesi, aradan geçen zaman diliminde savaşın yorgunluğunun yanı sıra doğa koşullarına da yenik düşerek zarar gördü. Harap haldeki kaleyi ayağa kaldırıp, açık hava müzesi haline getirmek için Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı'nca 2015 yılında başlatılan restorasyon ve çevre düzenlemesi çalışmalarında sona gelindi. Yaklaşık 40 milyon liraya mal olacak çalışmalarda restorasyonun yüzde 90'lık bölümü tamamlandı.