Abdulkerim Kuşeyri - İlahi Kelam'ın Sırları I Fatiha Suresi 2. Ayet Tefsiri
En önemli işari tefsirlerden biri olarak kabul edilen Abdülkerim Kuşeyri’nin ünlü tefsiri "Letâifü’l-işârât", fıkıh-akîde alanında ikincil yorum, ahlâk alanında ise birincil yorum olarak kabul edilmişti. Ekrem Demirli'nin tercüme ederek dilimize kazandırdığı "Letâifü’l-işârât"ın Türkçe ismi ise: İlahi Kelam'ın Sırları. Demirli tefsiri, “Allah’ın kitabını özel ve ayrıcalıklı bir mektup gibi okumak, Kuşeyri tefsirini ortaya çıkarmıştır” cümleleri ile izah ediyor. İşte, Abdulkerim Kuşeyri'nin Fatiha Suresi 2. Ayet Tefsiri...
◾ Hamd, değerli özelliklerini ve güzel fiillerini yad ederek birini methetmek demektir. Belirlilik takısı "el hamd" cins anlamı bildirir ve övgünün bütün türlerini içerir. Bu itibarla bütün hamd türleri hem nitelik ve hem ahlak olarak sadece Allah'a mahsustur.
◾ Saltanatı ortaya çıktığı için Hamd, Allah'adır. İhsanlarının bolluğu nedeniyle şükürler O'nadır. Celali ve cemaliyle kendisini hak ettiği için de hamd Allah'adır. İhsan ve ikramlarının kıymeti ve bolluğu nedeniyle de hamd ve şükür Allah'a yapılır.
◾ Hakk'ın kendisine hamd etmesi kemalinin niteliklerinden ve gücünden kaynaklanır. Yaratıkların ona hamd etmeleri ise ikram ve nimetlerine dönük bir övgüdür. Hakk'ın celali ve cemali yücelik özelliklerini hak etmesi, izzet ve yükseklik niteliklerini gerektirmesi demektir.
◾ Kadim varlık onundur. Engin cömertlik ona aittir. Tek başına olmak, hiç kimseye muhtaç olmamak, ezeli beka sahibi olmak, sürekli övünmek, Hakk'a mahsus özelliklerdir. İşitmek, görmek, hüküm vermek ve takdir etmek, konuşmak ve söz söylemek, izzet ve güç, merhamet ve cömertlik, göz, yüz, güzellik, kudret, celal bütün bunlar Hakk'a ait niteliklerdir. O, yüce birdir.