Kodlanmış Kötülük Dijital Kibir

'İnsanoğlu bilgi sahibi olamadığı şeylerin üzerinde hakimiyet de kuramıyor. Hakimiyet kuramadığında ise iman etmenin güvenli sahasında değilse, şüphe ve bilinmezlik içinde kıvranıp duruyor. Tüm insanlık tarihinin özeti, aslında insanın yaratıcısıyla girdiği bu çatışma üzerinden ilerliyor. Dijitalizm, Allah'ın her yerde oluşunun, her şeye hükmedişinin, kaza ve kadere yön verişinin bir alternatifi olarak her şeyi gören ama kendisi görünmeyen mikroçiplerin onun yerine bakması, hükmetmesi ve yön vermesiyle kendi dinini ortaya koyuyor.' İsmihan Şimşek 'Dijitalizm kendine has şeriatı, ritüelleri, peygamberleri, cemaatleri ve eşyaları ile 'yeni dünya düzeni'ni kurmaya çalışıyor. Bu dinde zorlama yok. Hepimiz gönüllü olarak müntesipleriyiz ve yayılması için tebliğ görevimizi içtenlikle yerine getiriyoruz.' İsmihan Şimşek 'Dijitalleşme, daha önce tecrübe etmediğimiz bir hız ve biçimde hayatımızın bütün alanlarında büyük bir değişim gerçekleştiriyor. Yapılan hesaplamalara göre tarih boyunca üretilen bilgiden milyonlarca kat fazlası bugün internette dolaşıyor fakat bilgiye dair algımız da dönüşüyor. Artık nitelikli ve derinlikli bilginin yerini yüzeysel, oportünist bilgi edinme biçimi aldı, yani ilmin yerine malumatın, enformasyonun geçtiği bir çöplükle baş başayız.' İsmihan Şimşek 'Gerçekliğin farkına varmamız imkânsızlaşıyor çünkü imajlar gerçekliğe vekâlet eden bir gerçeklik meydana getirirler, yani gerçeğin kendisi yoktur, 'sanalı' vardır. Bu vekâlet ile belki ihtiyaçlar giderilir, amaca ulaşılır ama hepsi sadece '-mış gibi' kıvamında kalır. Oluyormuş gibidir ama biz onu oldu zannederiz. Mesela bir bilgisayar oyununda son model lüks bir arabada hız yaparız, bundan zevk de alırız, hatta sanal gerçeklik gözlükleriyle bunu gerçekten hissedebiliriz, bir de giyilebilir teknolojiler eklenirse hissedişimiz daha da ar tar. AVM'lerdeki oyun alanlarında bunu deneyimleyebileceğiniz kapsüller buna güzel bir örnek ama bu hiçbir zaman o deneyimin hakikatinin yerini alamaz. Gündelik hayatımızla ilgili böyle birçok örnek verebiliriz.' İsmihan Şimşek 'Dijitalizm gösteri çağının zirvesini yaşatıyor insanlığa. Artık eylemlerimiz değil, onları nasıl gösterdiğimiz, sunduğumuz önemli. Eylemde bulunmak yerine akan hayatın pasif izleyicileri konumundayız. Bu yüzden herhangi bir şeyin gerçeğini yaşamak yerine oturduğumuz yerden onun temsili ile idare ediyoruz. Spor yerine e-spor, sokakta oyun oynamak yerine online oyunlar, pazara çıkmak yerine online alışveriş… Bu eylemsizliğin bir kısmı da gösteri isteğimizden kaynaklanıyor çünkü önemli olan yapmış olmak değil, yaptığımızı başkalarının görmesini sağlamak.' İsmihan Şimşek 'Dijital dünya bizi içinde bulunduğumuz toplumsal ilişkilerden bağımsız olduğumuza inandırmaya çalışıyor. Böylece ahlaki değerler yavaş yavaş silikleşiyor. Artık davranışlarımızı denetleyen bir mekanizma olmadığı için de mahremiyet ve onun getirdiği güven hissi kayboluyor. Bu da özgürlüğü –nasıl bir özgürlükse– elde edişimizin bedeli olarak yansıtılıyor. Dolayısıyla daha güçlü teknolojileri hayatımızda istiyorsak kişisel gizlilikle ilgili beklentilerimizi sınırlamak zorunda olduğumuzu kabul ediyoruz. Bu durum hayatlarımıza siyasi müdahale imkânlarını artırdığı gibi üzerimizdeki ticari kontrol ve manipülasyon süreçlerini de hızlandırıyor.' İsmihan Şimşek 'Sanal ilim platformunda din rasyonalize edilerek indirgemeci yasalara dönüştürülmekte, diğer yandan oldukça fantastik ve marjinal sürümleriyle korsan dijital platformlarda coşturan ve taraf toplayan bir karakter kazanmaktadır. Artık dinin millî bayramlar gibi ilan edilen, edilebilen bir şey olduğunu düşünen epeyce geniş bir genç kuşaktan bahsedebiliriz, yani din, insanın Allah'la girdiği münasebet çerçevesinde ahiret bilinci ve sorumluluğuna dayalı bir motivasyon alanı olmaktan çok manevi hazlarımızı karşılayan sosyoepistemik deneyimler biçimini almaya başladı. Din ve manevi duygular hesap verilebilirlik ve sorumluluk taşıma üzerinden değil, birtakım mistik deneyimler üzerinden yaşanmaya başlandı.' İsmihan Şimşek 'Teknolojiler, insanın belirli bir duyusunun veya belli bir organa ait bir işlevin uzantısı olarak deneyimlenir. Her teknoloji belli bir duyuyu öne çıkarırken, diğerlerinin etkinliğini azaltarak duyuların etkinliği arasındaki dengeyi bozar, yani duyuların etkinlik oranlarını yeniden kurar, böylece duyusal algılama kalıplarını değiştirir. Her yeni icat, her yeni teknoloji, bedenin diğer uzantıları, organları ve işlevleri arasında böyle yeni bir denge kurulmasını gerektirir.' İsmihan Şimşek 'Bir başkasının hakkına girmekten, algı operasyonları ile yalan bir dünya yaratmaktan bizi alıkoyacak olan şey öte dünyada bir hesap gününün olacağı inancıdır. Dijital amellerimizin de sorgu ya çekileceğini unutmamak gerekir. Klavye arkasına saklanmak, tuşları silah olarak kullanmak bizi daha az suçlu yapmıyor. Dijitalleşme, toplumsal ve bireysel kimliği kuran bütün değerleri aşındırıyor, çağımız insanı için dünyayı giderek daha tekinsiz ve huzursuz bir yere dönüştürüyor. Batı kültürü, insanı bitmeyen bir huzursuzluğun içine çekiyor. ' İsmihan Şimşek 'Dijital çağın teknolojilerinin ve düzenlemelerinin, küresel sermayeyle ittifak hâlinde yeni bir tür gerçeklik ürettiğini, kontrolü ellerinde tuttuklarını biliyoruz. Dijital kapitalizmin neden olduğu toplumsal ve bireysel kimliklerini parçalaması, egoizm, yabancılaşma, nesneleşme, anlam krizi, dinden ve ahlaki değerlerden uzaklaşma, yalnızlaşma vb. sorunlar büyüdükçe büyüyor. Tabii ki evren boşluk kabul etmez. Anlamını yitiren değerlerin yerine başka değerler yerleştirilecektir. Sosyolog Jean Baudrillard, dijital çağda Tanrı düşüncesinin ikonlar ve simülakrlar tarafından çoğaltılarak içinin boşaltıldığına ve kutsal olanın yerini alan imgelere dayalı görsel bir teolojinin oluşturulmaya çalışıldığına işaret eder.' İsmihan Şimşek 'Transhümanizm, modern bilim ve teknolojinin güç ve imkânıyla ölümsüzlük veya hayatın uzaması ayartıcı vaadini aşkın kutsal bir varlıktan çok beşeri çabalarla başarmayı anlatır. Ahiret inancı olmayan transhümanizm, ölüme son verme amacında olan bir teknoloji dini olarak tamamen materyalisttir. Şeytanın ölümsüzlük vaadiyle insana uzattığı elma olan transhümanizm, insanı cennetinden düşürecek ve o cenneti kazanmak için yeniden bir mücadeleye girmesi gerekecek. İslami öğretilere göre hakikati kıyamete kadar yaşatacak olan bir grup insan mutlaka olacak. İslam'da insan ruhu sonsuzken, transhümanizm insan doğasının basitçe bedensiz bir zekâ olduğunu, bir bedenden bilgisayara aktarılabildiğini ve öngörülemeyen şekillerde yükseltilebileceğini varsayar.' İsmihan Şimşek 'Yeni bir yaşam biçimine doğru eviriliyoruz. Kovid 19 salgını sadece bir salgın olarak değil, yaşam pratiklerimizi baştan aşağı değiştiren bir dönem olarak tarihte yerini alacak. Eğitim, ticaret, iş hayatı gibi birçok alanın dinamikleri ve uygulamaları değişti. Elbette dini yaşam pratikleri de bundan nasibini aldı. Zaman zaman camiler boşaldı, online mukabeleler arttı, dini vaazlar sosyal medyadan verilmeye başlandı. Bol takipçili fenomen vaizler hayatımıza girdi. Cemaatler mensup oldukları toplulukların liderlerini sosyal medyadan takip etmeye başladılar ve daha da ötesi, önceden tanımadığımız, varlığını internete borçlu olan başka sanal cemaatler oluşmaya başladı.' İsmihan Şimşek 'Anonimlik sanal dünya için ahlaki ve hukuki sorunları oluşturan meselelerin başında geliyor. Anonim olduğumuzda, yani ismimizle veya cismimizle herhangi bir yerde var olmadığımızı bildiğimizde kişiliğimizin karanlık yönü ortaya çıkar. İnsan suç işlerken ne yaparsa yapsın ceza almayacağını bilirse, kişiliğinin karanlık tarafı daha kolay ortaya çıkar. Bu noktada anonimliğin kötülüğü artırdığı söylenebilir. Sosyal medyadaki sahte hesaplar insanların gerçek kimlikleriyle yapamayacakları birçok şeyi yapmalarına neden oluyor. Hukuki ve ahlaki olarak sorun olacak birçok davranış sahte hesapların arkasına sığınıldığında çok kolay ortaya çıkabiliyor' İsmihan Şimşek 'Çok kısa bir ömre sahip olan internetin, kadim bir varlığa sahip olan dinin üzerinde dönüştürücü etkisi olması, dinin muhataplarının üzerinde düşünmesi gereken önemli bir meseledir. 'Sanal Din, Dijital Din' gibi kavramlarının ortaya çıkması dijitalleşmenin dinin üzerinde ne kadar önemli bir etkide bulunduğunu gösteriyor. Dijitalleşme, özellikle geleneksel inanışların üzerinde etkili oluyor. ' İsmihan Şimşek 'Bugün başta Facebook, Google ve dijital dünyanın önde gelen bütün platform ve uygulamaları insanların eylemlerini, ilgilerini, sevinç ve üzüntülerini, hayal kırıklıklarını, ümit ve beklentilerini, özetle bütün deneyimlerini, 0 ve 1 sayılarından oluşan ikili kodlara çeviriyor. Bu kodlar sınıflandırılır, türlü çeşitli hesaplamalara tabi tutulur ve hesaplama yoluyla anlamlandırır. Dijitalleşme, sadece nesneleri değil, her türlü insan deneyimini de hesaplanabilir kodlara dönüştürüyor.' İsmihan Şimşek

AKADEMİK

İLAHİYAT

Kur'an

TARİH

EDEBİYAT

SİNEMA

MÜZİK

EĞİTİM

FELSEFE

SOSYOLOJİ

PSİKOLOJİ

GALERİ

LİSTELER

FİKRİYAT TV

ESMA-İ HÜSNA

İSLAM

MÜZİK

FİKRİYAT AKADEMİ

Kodlanmış Kötülük Dijital Kibir